EGEDESONSÖZ – YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel, memleketi Manisa Hacıhaliller Mahallesi’nde üzüm bağı ziyareti gerçekleştirerek üreticilerle bir araya geldi. Üzüm üreticisinin düşük fiyat ve artan maliyetler nedeniyle zor durumda olduğunu belirten Özel, Toprak Mahsulleri Ofisi’ne (TMO) çağrıda bulundu. TARİŞ’in 8 numara üzüm için açıkladığı 80 liralık avans fiyatının serbest piyasada fiyatların 60-70 lira seviyelerine gerilemesine yol açtığını savunan Özel, TMO’nun piyasa yapıcı bir fiyat açıklaması gerektiğini söyledi.
Özel, üzüm üreticisinin ürününü düşük fiyattan satmak zorunda kaldığını belirterek, “Şu anda esas sorun Toprak Mahsulleri Ofisi’nin bir fiyat açıklamaması, piyasa yapıcı bir fiyat açıklamaması. TARİŞ 8 numara üzüme 80 lira gibi bir fiyat açıkladığı için şu anda serbest piyasada 60 liraya, 65 liraya üzüm satılıyor” dedi.
Üzümün kalite numarasına göre yapılan fiyatlandırmaya ve kesintilere de dikkat çeken Özel, üreticinin eline geçen paranın daha da düştüğünü söyledi. Özel, “7 numara dediklerinde 7 lira kesiliyor. Ayrıca yüzde 10, 15, 20 fire kesintisi yapıyorlar ve bir anda üzüm fiyatı 60 liraya kadar eriyor” ifadelerini kullandı.
“SATMAYIN DEMEK ÇÖZÜM DEĞİL”
Üreticilere “ürününüzü satmayın” denilmesinin gerçekçi olmadığını belirten Özel, çiftçilerin banka borçları nedeniyle hasat ettiği ürünü bekletme imkanının bulunmadığını söyledi.
Özel, “Kimse şöyle düşünmesin, ‘satmayın, fiyatlar düzelir.’ Bu insanların hepsi bankalara borçlu. Her gün yüksek faizler işleyeceği için bir an önce insanlar üzümünü satmak, borcunu kapatmak, faizden kurtulmak istiyorlar” diye konuştu.
Manisa’nın tarım arazilerindeki ipotek oranına da dikkat çeken Özel, üreticinin borç baskısı altında olduğunu savundu.
“100 LİRA MALİYETİ KURTARIYOR, KÂR İÇİN 120 LİRA GEREKİYOR”
Üzüm üreticisinin maliyetlerinin karşılanması için açıklanacak fiyatın en az 100 lira olması gerektiğini belirten Özel, üreticinin para kazanabilmesi için geçen yılki fiyat seviyesinin yakalanması gerektiğini söyledi.
Özel, “Bugün verilecek 100 liralık fiyat üzümün maliyetini kurtarıyor. Para kazanması için en azından geçen seneki 120 liralık fiyatın olması lazım” dedi.
Geçen yıl üzüm fiyatının 120 liraya kadar çıktığını ancak rekoltenin düşük olduğunu hatırlatan Özel, bu yıl ise rekoltenin iyi olmasına karşın fiyatların gerilediğini ifade etti.
“Geçen seneki 120 liralık fiyat iyiydi ama üzüm yoktu, rekolte çok düşüktü. Bu sene rekolte iyi ama bu sefer de fiyat çok çok düşük” diyen Özel, üreticinin yaşadığı sorunların kamuoyuna duyurulması gerektiğini söyledi.
Özel, “Bu isyanı duymak için kendi köyümüze geldik. Kendi köyümüzden üzüm üreticisinin bu sorunlarını dile getiriyoruz” ifadelerini kullandı.
TMO’nun piyasaya müdahale edecek bir fiyat açıklamasının üretici açısından kritik olduğunu vurgulayan Özel, “Toprak Mahsulleri Ofisi’nin bir an önce ama bir an önce doğru bir fiyat açıklaması lazım” dedi.
Özel, üzüm üreticisinin yaşadığı sorunlarda Tariş’in zayıflatılmasının da etkili olduğunu söyledi. “Bir yanda Tariş’in çok güçsüzleştirilmesi, imkanlarının ortadan kalkması var” diyen Özel, Tariş’in açıkladığı fiyatın da üreticinin eline aynı şekilde geçmediğini belirtti.
“Tariş diyor ki 80 lira. Bu üzüme 72 lira kesinti yapıyor. Bir de götürdüğünde ürettiğinin yarısını alıyor. Bütün götürdüğün malı da alamıyor” ifadelerini kullanan Özel, üreticinin bu nedenle yeniden tüccarın eline kaldığını söyledi.
Geçmişte yaşanan kriz dönemlerinde devletin üreticiye doğrudan destek verdiğini hatırlatan Özel, “Geçmişte krizli bir yılda devlet doğrudan üreticiye yapmış olduğu desteklemeyle çok büyük bir krizi önlemişti” dedi.
Bu yıl da benzer bir desteğe ihtiyaç olduğunu belirten Özel, “Bu dönem hem Toprak Mahsulleri Ofisi’nin iyi bir fiyat açıklamasını hem de kilo başına doğru bir destekleme fiyatı verilmesini bekliyoruz” diye konuştu. Normalde 10 lira olarak uygulanan desteğin mevcut koşullarda yetersiz kalacağını savunan Özel, “Bu seneki eğer fiyatlar böyle gidecekse 40 liralık bir desteklemenin ancak ve ancak üreticinin sorunlarını çözer noktaya gelebileceğini düşünüyoruz” ifadelerini kullandı.
Sorunun yalnızca kuru üzüm piyasasında yaşanmadığını vurgulayan Özel, Manisa’nın farklı ilçelerinde yaş üzüm üreticisinin de benzer bir tabloyla karşı karşıya olduğunu söyledi. Alaşehir’i örnek gösteren Özel, “Geçen senenin fiyatının yarı fiyatına satılıyor” dedi.
Şaraplık üzümde de fiyatların gerilediğini belirten Özel, “O üzümün fiyatı bile geçen sene 20 liraydı, bu sene 10 liraya düşmüş durumda” ifadelerini kullandı. Özel, “Sofralık üzümde de, kuru üzümde de, şaraplık üzümde de geçen senenin yarı fiyatına ürünlerin satılması gibi çok büyük bir sıkıntı var” diye konuştu.
Üreticinin maliyetlerinin ise aynı oranda düşmediğine dikkat çeken Özel, “Gübre, akaryakıt fiyatları yüzde 60 ile yüzde 100 arasında” dedi. Üreticinin çok sayıda girdi kaleminde yüksek maliyetle karşı karşıya olduğunu belirten Özel, “Bu üreticinin bütün girdileri, bir anlatsalar ağlarsınız” ifadelerini kullandı.
Özel, üzüm üretiminde kullanılan örtü ve muşambadan gübre ve zirai mücadele ilaçlarına kadar çok sayıda kalemde maliyet bulunduğunu belirterek, “Bütün masraflar yüzde 50, 60 ile 90 arasında artmışken fiyatın yarı yarıya düşmüş olması kaçınılabilir bir durum değildir” dedi.
Özel, üzüm üreticisinin yaşadığı ekonomik kaybı mazot üzerinden yaptığı hesapla anlattı. Üretimdeki düşüş, artan maliyetler ve borçluluk nedeniyle üreticinin ağır bir tabloyla karşı karşıya olduğunu belirten Özel, “Yüzde 25’ini kaybetmişiz. Hem üretim düşüyor, hem maliyetler artıyor, borçlar artıyor, tarlalar, bağlar ipotekli. Yani gerçekten içler acısı bir durumla karşı karşıyayız” dedi.
Üreticilerin kendisine anlattığı bir hesabı aktaran Özel, “Çok çarpıcı bir şey söylediler. Üç yıl önce bir kilo üzüm sattığında üç litre mazot alıyorlardı. Üç yıl önce. Bu bir kilo üzüm, üç sene önce üç litre mazot alırken, bunu bugün sattığında bir litre mazot alamıyorsun” ifadelerini kullandı.
Özel, “En basit hesap bu. Bunun görülmesi lazım, duyulması lazım” diyerek üreticinin alım gücündeki gerilemeye dikkat çekti.
