Ekonomi kurmayları, dış ticaret açığı ile mücadele ve buna bağlı cari açığın düşürülmesi için yoğun çaba sarf ediyorlar. İstihdamın arttırılması, işsizlikle mücadele, bölgesel gelişmişlik farklılıklarının giderilmesi, üretimde dışa bağımlılığın azaltılması ve ihracatın teşvik edilmesi öncelikli hedefler arasında. Geçtiğimiz hafta TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen yeni teşvik yasası da bu önceliklere göre şekillendi.
Mevcut teşvik sisteminde; Katma Değer Vergisi (KDV) istisnası, gümrük vergisi muafiyeti, vergi indirimi, sigorta primi işveren hissesi desteği, yatırım yeri tahsisi ve faiz desteği uygulanmaktaydı. Yeni sistemde bunlara ilave olarak, 'stratejik yatırımlarda' faiz desteği ve KDV iadesi getirildi. Destek unsurlarının dağılımına göre Türkiye 6 farklı bölgeye ayrıldı. En az gelişmiş kategorisinde olan '6.bölge' yatırımların da ise yeni bir uygulama olarak asgari ücret üzerinden hesaplanan gelir vergisi stopajı desteği ve sigorta primi işçi hissesi desteği de getirildi.
Mevcut düzenlemede indirimli kurumlar vergisinden faydalanabilmeniz için, yatırımın tamamlanması ve faaliyete geçilmesi bekleniyordu. Bu durum, teşvikten yararlanmanın uzun zaman almasına ve cazibesini yitirmesine neden oluyordu. Yeni düzenlemeyle indirimli kurumlar vergisi, yatırımcının diğer faaliyetlerinden elde ettiği kazançlarına da uygulanabilecek. Buna göre sizin Manisa'da yaptığınız yatırımdan elde edeceğiniz indirimli Kurumlar Vergisi (KV) teşviki, diğer bölgelerdeki kazançlarınızdan indirim olarak kullanılabilecek.
Stratejik yatırımlarda KDV iadesi yeni bir uygulama. Yatırımlarda KDV teşviki olsa da, inşaatlar için yüklenilen KDV bundan yararlanamıyor ve bu durumda ciddi bir finansman yüküne neden oluyordu. Yeni düzenlemeyle, yatırım teşvik belgeleri kapsamında asgari 500 milyon Türk Lirası tutarında sabit yatırımın öngörüldüğü stratejik yatırımlara ilişkin inşaat işleri nedeniyle yüklenilen ve takvim yılı sonuna kadar indirim yoluyla telafi edilemeyen KDV, mükellefin talep etmesi halinde izleyen yılda iade edilecek. Böylece özellikli yatırımlar açısından yatırımcının finansman yükü hafifletilmiş olacak.
16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücretin brüt tutarına tekabül eden kısmı üzerinden hesaplanan Gelir Vergisi (GV) teşviki de yeni bir uygulama. Bakanlar Kurulunca istatistiki bölge birimleri sınıflandırması, kişi başına düşen milli gelir veya sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyleri dikkate alınmak suretiyle belirlenecek illerde yapılacak yatırımlar için yatırım teşvik belgeleri kapsamında, 31.12.2023 tarihine kadar gerçekleştirilecek yatırımlarda GV, yatırımın kısmen veya tamamen işletilmesine başlanılan tarihten itibaren 10 yıl süreyle terkin edilecek.
Sigorta primi işveren hissesi devlet tarafından karşılanıyordu. Buna ilave olarak, Bakanlar Kurulunca belirlenecek illerde gerçekleştirilecek yatırımlarda istihdam edilecek sigortalılar için işveren hisseleri ile birlikte sigortalı hisselerinin tamamına kadar olan kısmı devletçe karşılanacak.
Yapılan düzenleme ve teşvikler 'yeni yatırımları' kapsıyor. Oysa, mevcut işletmelerinde desteğe ihtiyacı olduğu unutulmamalıdır. Özellikle, kayıtlı çalışan ve yasal sorumluluklarını yerine getiren işletmeler korunmalı ve desteklenmelidir.
