6570 sayılı gayrimenkul kiraları hakkında kanun 1955 yılında çıkmış. Kira kanunumuz, birçok yönleriyle boşluklar yanında aşırı bağlayıcı yönleri de var. Boşluklar, genelde Yargıtay'ın çıkardığı içtihatlarla o günün şartlarına göre doldurulmuş. Yanlışlığı çok belirgin bir içtihat vardı. O da, kira artışları ' enflasyon artışının yarısı kadar olabilir' şeklinde özetlenebilir. 70'li yıllarda ortaya çıkan 2 haneli enflasyon yıllarca sürdü. Bu içtihadın kanunla ' kira artışları en az enflasyon kadar olur' mealindeki değişimle tadil edilmeseydi, 1972 yılında kiraya geçmiş olan kişi, bugün ödeyeceği kiralar üç – beş liraya düşerdi.
Kira kanunumuz, kiracıyı aşırı koruma eğiliminde. Yargıtay'ın içtihatları da öyle. Bu eğilim, bizi konut problemini çözmeme konusuna getirmektedir. Bu kanun böyle düzenlenmemiş olsaydı, ülkemizde konut sıkıntısı doğmazdı. Bu kanun ve içtihatlarla ev veya iş yeri kiralayıcısını adeta mülkün sahibi yapmakta. Mülk sahibi mülkün içine giremez, göremez. İşyeri makinelerle kiraya verilmişse, mal sahibi, makinelerinin nasıl kullanıldığını göremez. Kiracının kontratı bitmiştir, noterden boşaltma taahhüdü tarihi gelmiştir. Adam çıkmaz, yargıya gidilecek. O zaman kontrat ve tahliye taahhüdü ne işe yarıyor diye sorulmakta. Ülkemizde davaların nasıl sürüncemede bırakıldığı ve uzatıldığı malum. Kiracı biliyor ki, istemedikçe kiraladığı mülkten yıllarca çıkarılamaz. Yıllarca yargı meşgul edilir, mülk verimli kullanılamaz, büyük harcama yapılır. Sorduğunuzda 'adalet bu' denilir. Hayır, adalet bu değil. Gelişmiş ülkelerde, hem kontrat hem de tahliye taahhüdü anlam taşır. Konutlarda eğer ödeme aksaklığı varsa, süre dolmuşsa tahliyeyi polis yapar. Kiracı haksızlığa uğradığına inanıyorsa o dava açar.
Bizdeki uygulamayı İngiltere deki uygulamaya dönüştürsek yıllık kırk bin e yakın dava olmayacak, yargı nefes alacak. Tabii ki böyle bir uygulamadan avukatlarımızın işi azalır, 'vicdanla cüzdan' arasına sıkışık olan yargı mensupları azalır, kötü niyetle mülk kiralayanların sayısı azalır. Kim kazanır, iyiler kazanır, ekonomi kazanır.
