Berivan KAYA/EGEDESONSÖZ- İzmir'in yıllardır çözüme kavuşamayan sorunlarından Basmane Çukuru, son günlerde yeniden kent gündeminin ilk sıralarına yerleşti. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay'ın Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) ile yürüttüğü protokol süreci, alanın geleceğine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi. 10 Eylül 2026'da imzalanan protokolün ardından TMSF, Ege Dünya Ticaret Merkezi Ticari ve İktisadi Bütünlüğü'nü 75 milyon dolar muhammen bedelle satışa çıkardı.
Kültürpark Platformu, protokolün kamuoyuna açıklanmasını isterken, İzmir Büyükşehir Belediyesi ise satışın belediyeye ait bir taşınmazın satışı olmadığını, belediyenin yüzde 30'luk sözleşmesel hakkının bağımsız bir hizmet binası olarak güvence altına alınmasının amaçlandığını savundu. Belediyenin açıklamasına göre yatırımcıya 31 bin 200 metrekarelik bağımsız hizmet binası yapma ve teslim etme yükümlülüğü getirildi.
Öte yandan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay'a protokol sürecini yürütmesi için 16 Ocak 2026'da verilen yetki, 9 Kasım'da İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi'nde iptal edildi.
Basmane Çukuru'nun geleceğine ilişkin tartışmalar sürerken Mimarlar Odası İzmir Şubesi Başkanı Uğur Yıldırım da alanın kamusal niteliğinin korunması gerektiğini belirterek protokol sürecine ve planlanan yapılaşmaya tepki gösterdi.

“DAVA SONUÇLANMADAN İŞLEM YAPILMAMALI”
Mimarlar Odası İzmir Şubesi Başkanı Uğur Yıldırım açıklamasında, “Mimarlar Odası İzmir Şubesi Bizim talebimiz net. Protokol kapalı kapılar ardında imzalandı. Kamu yararının gözetilmesi adına bu tür süreçlerin şeffaf ve kentlinin bilgisi dahilinde yürütülmesi gerekir. Maalesef şeffaf bir şekilde gerçekleşmeyen ve bir belediye başkanına fazlasıyla yetki tanıyan protokol doğrultusunda birtakım imzalar atıldı. Ancak bu durum bizim ilgimizi ve sözümüzü değiştirmiyor. Biz, alanın kamusal alan olduğunu, geçmişte alınan hukuksuz kararlar üzerine kurulan bir örgü sonucu kamu elinden sermayeye aktarıldığını ve bu nedenle devam eden dava sonuçlanmadan herhangi bir işlem tesis edilmemesi gerektiğini savunuyoruz” dedi.
BASMANE ÇUKURU KAMUNUN ELİNDE KALMALI
Yapılaşma koşullarının bölgeye getireceği yoğunluğa ve altyapı sorunlarına dikkat çeken Yıldırım, “Basmane Çukuru, Kültürpark'ın çeperinde yer alan ve Kültürpark ile birlikte düşünülmesi gereken, İzmir adına önemli bir alan. Buranın kente kazandırılmasını istiyoruz. Basına yansıyan yapılaşma koşulları, bölge için yoğunluk ve çözümsüzlükler getirecek. İzmir'in zaten kırılgan bir altyapısı var. Bizim kamulaştırmalarla önlemler almamız gerekirken kamuya ait alanların sermayeye geçmesini önceleyen bir siyasi akılla karşı karşıyayız. Bu durum, Cemil Bey'in parti değiştirmesinden bağımsız. Süreç daha öncesinde de bu şekilde yürütülmeye çalışılıyordu. Biz buna karşıyız” ifadelerine yer verdi.
BU HATADAN VAZGEÇİLMELİ
Onaylı olmayan planlar üzerinden inşaat sözleşmesi yapıldığını savunan Yıldırım, mevcut sürecin hukuki dayanaklarının tartışmalı olduğunu ifade ederek alanın yeniden kamuya kazandırılması çağrısında bulundu. Yıldırım, “Normalde Basmane Çukuru olarak tarif edilen alan, ilk planlama sürecinde Kültürpark içerisinde yapılaşma yükü oluşmaması ve buraya hizmet edecek yapılaşmaların bu alanda gerçekleştirilmesi amacıyla tanımlanmıştı. Biz, ilk planlanan duruma uygun hareket edilmesi gerektiğini düşünüyoruz. Burada yapılacak yapılaşmanın bölgenin dinamiklerini ve altyapısını gözeten, kamunun elinde kalacak bir anlayışla hayata geçirilmesini istiyoruz. Alanın kamuya kazandırılması hukuken de mümkün ve gerekli. Geçmişe baktığımızda, onaylı olmayan planlar üzerinden tesis edilmiş bir inşaat sözleşmesi görüyoruz. Aslında dayanak belgeleri kadük olduğu için bu sözleşmenin de kadük olması gerekir. Buna rağmen bu sözleşme üzerinden ilerleyen bir süreç var. Bu hatadan vazgeçilmesi gerekiyor. Meclis üyelerinin protokol yetkisini iptal etmeleri, teknik olarak mümkün olmasa dahi anlam bakımından doğru bir tavır. Bu, bir hatadan dönülmesi anlamına geliyor” diye konuştu.
YARGIYA TAŞINACAK!
Yıldırım açıklamasının devamında şu ifadelere yer verdi:
“TMMOB İzmir İl Koordinasyon Kurulu'nda (İKK) da konu üzerinde ortaklaşılan bir gündem. Burada yapılacak plan ve proje çalışmalarına ilişkin davalar açılacak. Maalesef mevcut durumda bu işlemler son dakika ortaya çıkıyor. Öncesinde haberini alıyoruz ancak işlemleri sonrasında görebiliyoruz. Bu konu gündemimizde ve muhakkak yargıya taşınacaktır.”





