Uzmanlara göre son yıllarda dikkat çeken gelişmelerden biri ise kalp krizinin, daha genç yaş gruplarında görülmeye başlaması.
Gençler neden gecikiyor?
Koç Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Erol Gürsoy, genç yaşta görülen kalp damar hastalıklarına ilişkin şu değerlendirmede bulundu:
“Kalp damar hastalıkları artık yalnızca ileri yaş grubuna ait değil. Yoğun stres, düzensiz uyku, hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme ve genetik faktörler genç yaşta da ciddi damar tıkanıklıklarına yol açabiliyor. Göğüs ağrısı, nefes darlığı veya eforla gelen baskı hissi mutlaka ciddiye alınmalı.”
Gürsoy, kalp damar hastalıklarının dünya genelinde en sık ölüm nedeni olmaya devam ettiğini belirterek, düzenli kontrol ve erken başvurunun hayati önem taşıdığını vurguladı. Gürsoy, bu hastalıkların büyük bölümünün düzenli kardiyoloji takibi ve risk faktörlerinin kontrol edilmesiyle önlenebileceğini ifade etti.
Gençlerde kalp krizi artışlarının sebebi
Gürsoy, genç hastalar belirtileri çoğu zaman “yorgunluk” ya da “stres” olarak değerlendirip doktora başvurmayı geciktirdiğini söylerken, "Oysa erken değerlendirme hayat kurtarır" dedi.
New York’ta “kahraman” ilan edilmişti
Geçtiğimiz yıl New York’a kardiyoloji eğitimi için davet alan Doç. Dr. Erol Gürsoy, şehre gittiği ilk gün sokakta yerde yatan bir kişiye müdahale ederek hayatını kurtarmıştı. O anlar Amerikan basınında geniş yer bulmuş, Gürsoy için “kahraman doktor” ifadeleri kullanılmıştı.
5 risk faktörü
- Kronik stres ve yoğun iş hayatı Yüksek tempo, uzun çalışma saatleri ve sürekli zihinsel baskı damar sağlığını olumsuz etkiliyor.
- Hareketsiz yaşam Masa başı çalışma ve düşük fiziksel aktivite damar sertliği riskini artırıyor.
- Düzensiz beslenme Fast-food, yüksek şeker ve doymuş yağ tüketimi erken yaşta damar tıkanıklığına zemin hazırlıyor.
- Sigara ve elektronik sigara kullanımı Nikotin damar iç yüzeyini doğrudan hasara uğratıyor.
- Genetik yatkınlık Ailede erken yaşta kalp krizi öyküsü bulunması riski belirgin şekilde yükseltiyor.
Belirtileri görmezden gelmeyin
Uzmanlar özellikle şu şikayetlerde gecikmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini belirtiyor:
5 erken belirti
- Göğüste baskı, yanma veya sıkışma hissi (özellikle eforla artıyorsa)
- Sol kola, çeneye veya sırta vuran ağrı
- Eforla gelen nefes darlığı
- Ani halsizlik ve soğuk terleme
- Çarpıntı ve ritim bozukluğu hissi
3 koruyucu önlem
- Yılda bir kardiyolojik kontrol (özellikle 30 yaş sonrası ve risk faktörü varsa)
- Haftada en az 150 dakika orta düzey egzersiz
- Sigaranın tamamen bırakılması ve düzenli kan tahlili takibi
