Kemal ARI
Büyük Taarruz'a doğru, Şuhut…
24 Haziran 2022 Cuma

Karşımdaki ses:

“Prof. Dr. Bingür Sönmez’in yönlendirmesiyle arıyorum sizi, Şuhut’ta Gazi’nin Büyük Taarruz’dan önceki son gecesini anlatmanızı rica ediyoruz…” dedi.

Bingür Sönmez hocam da gelecekmiş.

Hem o çağırır da gidilmez mi hiç?

En son Rotterdam’da birlikteydik, ben Büyük Taarruz’dan önce Ankara’ya Buhara’dan getirilen Timur’un kılıcını anlatmıştım, o da Sarıkamış’ta şehitliklerin belirlenmesi ve düzenlenmesi çalışmalarını anlattı.

Hoca bir tıp profesörü, çok ünlü bir kalp cerrahı; ama kendisini Sarıkamış’a da vererek, doğup büyüdüğü kente vefa borcunu yerine getirmeye çalışmış, bir ömür boyu…

Olağanüstü birisi; bir de nasıl bir “insan gibi insan”, aman bir görseniz!

Ve olağanüstü işler de yapmış hani.

Atladım, gittim…

***

Önce Uşak’tayım.

Burada, Uşak Üniversitesi’nin düzenlediği bir uluslararası toplantıya katılıyor ve Kurtuluş Savaşımız’da, Batı Cephesi’nde Çerkez Ethem ile Alaşehirli Şahyar Mustafa Bey arasındaki çekişmeyi ve ortaya çıkan kanlı çatışmayı anlattım.

Bir gece Uşak’ta konakladıktan sonra, ver elini Afyon…

Önce bir otele yerleşiyorum; bir gece de orada kaldıktan sonra, yolumuz Şuhut’a düşüyor.

Şuhut, Afyonkarahisar’ın bir ilçesidir.

Ulusal savaş günlerimizde de Afyon’a bağlı bir kazaydı.

Ve Gazi Büyük Taarruzdan önce karargâhını Şuhut’ta kurarak, son gecesini kısmen burada geçirdi; sonra da Büyük Taarruzu başlatmak için Kocatepe’ye çıktı.

Ve ne yazık ki bizler bugün, Şuhut’un ulusal savaştaki tarihsel rolünü yeterince bilmiyoruz; bilinenleri de ne yazık ki anlatmayı başaramamışız...

O zamanlar az sayıda nüfusu olan ve kocaman bir köyü anımsatan Şuhut, o denli önemli rol oynamış ki büyük Taarruz’da, kendisi bizzat ne kadar övünse bu başardıklarıyla azdır…

Bir kere biliyorsunuz, Sakarya Savaşı’ndan sonra Yunan Ordusu Türkler’in kapsamlı bir saldırı başlatacaklarını hiç ummuyorlardı.

Afyon, Yunanlılar’ın elindeydi; ancak bir kama gibi Afyon’a doğru uzanan Şuhut’u bir türlü işgal etmeyi göze alamamışlardı.

Tam bir yıl sürdü bu durum, 1921 yılının Ağustosu’ndan, 1922 yılının Ağustosu’na.

***

İşte Gazi, büyük Taarruzu Kocatepe’den başlatmaya karar verdiği zaman, bu küçücük kazaya kurdurdu karargâhını. Hacı Velioğlu Konağı’ydı karargâhını kurduğu yapı. Bu konağın hemen karşısında başka bir konağa Erkânıharbiye - i Umumiye Reisi Mareşal Fevzi Paşa, başka bir konağa da Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa yerleşti.

Gazi Ankara’dan önce gizlice Akşehir’e geçti; orada bir toplantı yaptı, ardından da karayoluyla Şuhut’a geldi…

Gazi Şuhut’a gelmek için yola çıkmışken, aynı anlarda Afyon’da Yunan Ordusu’nun gözde subayları şatafatlı bir balo vermişlerdi. İçilen şarapların, şampanyaların eşliğinde göz alıcı giysileri içinde Yunan subaylar, eşleriyle kelebekler gibi uçuyorlardı sanki.

O saatlerde Gazi, otomobilinde İsmet ve Fevzi Paşalar olduğu halde, Şuhut’a doğru bozuk yollardan ilerliyordu. Öyle ki; Fransa’nın, eğer Türkler bir saldırı başlatmayı başarırlar ve birkaç gün olsun Afyon’u elinde tutabilirlerse, bunun barış görüşmelerinde kendileri lehine olumlu sonuçlar doğuracaklarını içeren telgrafına karşı, gülümseyerek;

“Ne yapmak istediğimizi anlayamamışlar, ah bir bilseler” diyor, gülümsüyordu.

Trikopis ise cephede kimi hareketlilikler olduğunu gösteren raporlardan kuşkulanmıştı aslında; örneğin nöbetçi karakollarını artırmış, dikkatli olunması için buyruklar vermişti.

Ancak Türkler’in büyük ve kapsamlı bir saldırıya geçeceklerini zinhar aklına getirmemişti.

Ve Gazi 25 Ağustos 1922 günü Şuhut’a gelerek, kendisine ayrılan ve karargah olarak kullanacağı konağa yerleşti.

O ana kadar yaklaşık yüz bin kişilik kuvvet kaydırılmıştı cepheye. Geceleri, atların nallarına ve arabalara sarılan çaputlarla ses çıkmaması için olabildiğince dikkat edilmişti.

***

Şuhut’ta büyük depolar kurulmuş ve buraya mühimmat yığılmıştı. Ayrıca birkaç tane de yaralıların tedavisi için hastane oluşturulmuştu.

Daha da ötesi, şehit olacak Mehmetçiklerin na’şını gömmek için mezar yerleri bile hazırlanmıştı.

Şuhut’ta günler öncesinden fırınlar ekmek pişirmeye başlamışlardı; daha da ötesi, Şuhutlu kadınlar, fırınlar yetersiz kalınca almışlardı önlerine tekneyi, sacı; oklavayla açarak, yığınlar halinde yufka ekmeği pişirmişlerdi.

Karargâhında Gazi, savaş heyetini topladı; planları son kez gözden geçirdi. Sonra da büyük taarruzu tam bir gizlilik içinde yürütmek için, Anadolu’nun bütünüyle İstanbul ve dünya ile telgraf haberleşmesini kesen tarihi emrini verdi.

Artık Anadolu, bütünüyle dünyadan kopmuştu.

Öyle ki, Avrupa başkentlerinin Anadolu’dan haber alma olanakları ortadan kalkmış, gönderilen raporlar, büyük taarruz başladıktan günler sonra oralara ulaşabilmişti.

Gazi’nin büyük taarruzu başlatacağı Kocatepe’den, Kocatepe ile Şuhut arasında konuşlanmış kolordu karargâhına kadar üç, kolordu karargâhından Şuhut’a kadar da toplam on dört telgraf hattı çekildi o gece.

Askerin cepheye akışı da sürüyordu, aralıksız.

Tam 70 bin asker, Şuhut üzerinden cephelere geçti.

Bu yürüyüş sırasında askerin gece süren hareketliliğini gören meraklı bakışlar, sabaha kadar uyuyamıyor, olağanüstü bir şeyler olacağını sezinliyorlardı.

Komuta heyeti ise ser veriyor, sır vermiyor; kimseciklere büyük taarruzun başlayacağını söylemiyorlardı. Herkes kendine verilen görevi, asker sorumluluğu içinde eksiksiz yerine getiriyordu, o kadar.

Öyle ki büyük bir saldırıya hazırlanıldığını, Mehmetçik siperlerin içinde, elleri tetikte, namluları düşmana çevirdiği zaman öğrenebildi.

Dualar okundu o arada; helalleşildi.

O gece yarısı Gazi, atıyla Şuhut’tan Kocatepe’ye atının üzerinde hareket etti.

Kolorduya ait çadırlı karargâhı geçti; Kocatepe’nin zirvesine yönelirken atından indi, arkadan kendisini takip eden kurmay heyetinin önünde yürüyerek, zirveye çıktı.

O çok bildiğimiz Kocatepe’de düşünceli, yürüyüş halini gösteren fotoğraf işte o sırada çekildi.

Birazdan taarruz emri verilecek, ilk top ateşi bir gök gürlemesi gibi yerleri titreterek, o tarihi anın geldiğini haber verecekti.

Şuhut Kaymakamlığı’nın ve belediyesinin ortaklaşa düzenlediği söyleşiye, Bingür Sönmez hocamla birlikte katıldık.

Neredeyse bin kişi diyeceğimiz tıklım tıklım bir kalabalık:

O moderatör oldu, sorular sordu; ben bildiğimce anlattım.

Orada, büyük Taarruz’dan önce Gazi’nin son karargâhını kurduğu kentte, o geceyi anlatmak, benim için unutulmaz anlardan biri olarak belleğimdeki yerini aldı.

Son sözüm şu olsun:

Bazı kentlerimize “Gazi”, “Kahraman”, “Şanlı” gibi lakaplar verildi geçmişte, biliyorsunuz.

Şuhut; “Gazi” lik unvanını o kadar hak ediyor ki!

Düş kurmak da parayla değil ya!

Bir bakmışsınız bir önerge verilmiş, Şuhut adı “Gazi Şuhut” olarak değiştirilivermiş.

Olur mu olur!

Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
Toplam 1 yorum var, 1 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
Tülay Berki 24 Haziran 2022 Cuma 09:43

Prof. Dr. Kemal Arı Şuhutlulara seslendi; Neden Gazilik ünvanı istemiyorsunuz? Prof. Dr. Kemal Arı Şuhutlulara seslendi; Neden Gazilik ünvanı istemiyorsunuz? Güncel 3.06.2022 09:59:00 1 Paylaş Tweetle Paylaş Paylaş Kesinleşmiş hapis cezası bulunan FETÖ üyesi kadın yakalandı Kaymakamlıkta korkutan yangın Sahte içkileri eğlence mekanlarına satan şüpheli yakalandı Erzincan’da çatı yangını Japonya’da seyir halindeki trende kimyasal madde paniği Akşener’in programından dönen İYİ Partilileri taşıyan minibüs devrildi: 1 yaralı Altın dişli sahte savcı dolandırdığı paralarla eğlenirken yakalandı Didim Amfi Tiyatro tarihi anlara şahitlik etti Kesinleşmiş hapis cezası bulunan FETÖ üyesi kadın yakalandı Kaymakamlıkta korkutan yangın Sahte içkileri eğlence mekanlarına satan şüpheli yakalandı Erzincan’da çatı yangını Japonya’da seyir halindeki trende kimyasal madde paniği Akşener’in programından dönen İYİ Partilileri taşıyan minibüs devrildi: 1 yaralı Altın dişli sahte savcı dolandırdığı paralarla eğlenirken yakalandı Didim Amfi Tiyatro tarihi anlara şahitlik etti Şuhut Kaymakamlığı ve Şuhut Belediye Başkanlığı tarafından Büyük Taarruz''un yüzüncü yıl etkinlikleri kapsamında düzenlenen ‘Büyük Taarruz''da Şuhutun Önemi’ adlı konferans Şuhut''ta gerçekleştirildi. Büyük Taarruz''da, Şuhut''un öneminin İlçe öğrencileri ve halkına aktarılmasının hedeflendiği konferans; öğrencilerin ağırlıkta olduğu bir ortamda gerçekleşti. Konferansa konuşmacı olarak ünlü kalp cerrahı ve Sarıkamış tarihçisi Prof. Dr. Bingür Sönmez ve Dokuz Eylül Üniversitesi Tarih Bölümünden Prof. Dr. Kemal Arı katıldı. BÜYÜK TAARRUZUN BEYNİDİR ŞUHUT Tarih alanında ömrünün 37 yılını bir fiil araştırmacı akademisyen olarak hizmet veren Prof. Dr. Kemal Arı, konferansta yaptığı konuşmada, şunları ifade etti; Şuhut Halkı ve konferansa katılan Şuhut protokolüne değerinizi fark edin, Büyük Taarruz''un beynidir Şuhut. 100 yıl önce yaşananları bizler hatıratlardan ve belgelerden görüyoruz ama siz farkında değilsiniz. Şuhut 25 ağustosu, 26 ağustos sabahına bağlayan Atatürk''ün bir gece kaldığı 24 saatlik bir süreç değildir. 99 yıldır ne yazık ki böyle biliyor ve hissediyorsunuz. Şuhut Taarruz hazırlıklarının son bir yılında defalarca Komutanlar tarafından gelinen her türlü gözlem ve prova planların yapıldığı stratejik bir yerdir. Fevzi Çakmak Paşanın sadece hazırlıklar için aylar öncesinden 16 kez Şuhut''a geldiği bilinir. İŞGAL ALTINDA OLAN AFYONKARAHİSAR''A 20 KM UZAKTA BİR İLÇE NASIL KORUNDU. HİÇ DÜŞÜNDÜNÜZMÜ? Büyük Taarruz''da hem kuzeye, hem batıya doğru eş zamanlı baskın taarruzunun yapılması ve başarının sağlanması için Şuhut''un konumu önemliydi. Şuhut''un düşman işgaline uğramaması gerekiyordu. Harita üzerinde gerçek buydu. Dönemin Şuhut Halkıda bunu iyi biliyordu ve inanılmaz fedakarlıklar verip İlçelerini koruyordu. Düşünün 4 tarafında kendisi ve bir çok ilçesi işgal altındayken Afyonkarahisar''a 20 km en yakın İlçesi, Ülkenin kaderi için stratejik bir noktaydı ve korunması gerekiyordu. Türk Ordusu ve Şuhut Halkı bunu 100 yıl önce çok iyi biliyordu. Bugün bunu artık sizlerde bilin. Şuhut Halkı olarak, Büyük Taarruz ve devamındaki başarıların doğuş noktası olduğunuzu özümseyin. GAZİLİK ÜNVANINI YADA İSTİKLAL MADALYASINI HAK EDİYORSUNUZ.. NEDEN TALEP ETMİYORSUNUZ? Şuhut''un Büyük Taarruz''da en büyük fedakarlıklarından birisi ilçe eşrafı, zengini ve fakiriyle birlikte bağımsızlık mücadelesine verdiği değerli katkıdır. 70 bin asker taarruzdan ortalama on gün öncesinde İlçe merkezi ve çeşitli köylerde toplandı ve harekat gününe kısa zaman kala Kocatepe''ye kaydırıldı. Ordunun iaşesi yeterli sevideydi ama daha fazlaya ihtiyaç vardı. Şuhut halkı bu noktada devredeydi. O dönemde mevcut nüfusunun 3.5 katı fazlası bir ordunun askerlerini hem ağırladı, hem katığını paylaştı öte yanda askerlerin söküğünü dikti, hasta olan askerlere baktı. Onlara moral verdi, varını yoğunu bağımsızlık ruhuna adadı. Bu gerekçeler başlı başına Gazilik ünvanını ve İlçenize İstiklal Madalyası verilmesini hak ettirmektedir. Şuhut İlçesi en az Kurtuluş Savaşında İnebolu kadar bir öneme sahiptir. İnebolu’nun Madalyası var neden sizin olmasın? Belgeler ortada resmi arşivlerdedir, herşey açıktır. İlçe olarak organize olun ve Milletvekilllerinizi siyaseten bu noktaya motive edin, imza kampanyaları başlatın, Gazilik ünvanı ve İlçenize İstiklal Madalyası hak edişi ve taltifi ile ilgili hak araştırmasının yapılmasını talep edin. İLÇENİZİ VAKIF İLE TANITIN EŞRAFINIZI HAREKETE GEÇİRİN. Şuhut İlçesi Tarihi Tanıtım Vakfı adlı bir Vakıf kurun. İlçeniz ile ilgili her türlü tarihsel araştırma sempozyumları ve çalıştayları düzenleyin. İlçenizin Türkiye genelinde ciddi anlamda sermayeye sahip eşraf yapısı olduğu bilinmekte. Bu sistemi bu vakfın maddi destek mekanizması için harekete geçirin. İlçenizin Büyük Taarruz''da önemini tüm Ülkeye anlatın. İlçe eşrafının bundan yüz yıl önceki Şuhut İlçesinin eşrafları örnek olmalı. Onlar zamanında Ülkenin bağımsızlığı için servetlerini ortaya koymuşken, bugünkü Şuhut İlçesi sermaye yapısının bu hizmeti atalarının yüzü suyu hürmetine yapması ve ortaya koyması lazımdır. İlçenizin entegre bir şekilde 3 bin yıllık tüm medeniyetlerle bütünleşmiş tarihi ile ilgili birikimi Şuhut''un kültür turizmi konusunda önemli bir destinasyon olmasını sağlayabilir. Bu durum doğal olarak İlçe ekonomisi olumlu etkiler dedi. En büyük avantajınız İl Merkezine yakın oluşunuz. Bu çok önemli bir kazanım. Anahtar Kelimeler: . . Kemal Şuhutlulara seslendi; Neden Gazilik ünvanı istemiyorsunuz? Adınız ve Soyadınız E-posta Adresiniz Telefon Numaranız Yorumunuz Sn. Arı , Şuhut''lulara seslenip onları geçmişleriyle ilgili bilgilendirirken , geleceklerine sahip çıkıp, hakedilmiş ünvanları konusunda yüreklendirmeniz çok çok anlamlı. . Kaç 25 Ağustos akşamı Şuhut''tan yola çıkıp 26 Ağustos sabahı Kocatepe''de güneşi karşıladığımızı unuttum. Çorbasını içtiğimiz ,kahvesinde soluklandığımız Şuhut''un yerli halkının ,bizim coşkumuza eşlik etmemesi hem şaşırtır hem üzerdi beni. Umarım seslenişiniz duyarlı bir kaç yüreğe dokunmuştur. "Gazi Şuhut".Olur mu olur.Emeğinize yüreğinize sağlık..

Yorumu oyla      0      0  
FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
Oya DEMİR
Oya DEMİR
Yasemin kokulu sokak… Ve 'siz' yoksunuz…
Metin ÖNEY
Metin ÖNEY
Uyanmak zamanı...
Prof. Dr. Mustafa KAYMAKÇI
Prof. Dr. Mustafa KAYMAKÇI
Tarım mı, sanayi mi?
Mehmet KARABEL
Mehmet KARABEL
Hastaneden ‘mezun’ oldu!
Kemal ANADOL
Kemal ANADOL
Önemli bir demokrasi sorunu: Naylon parti üyeliği...
Rifat ÖZER
Rifat ÖZER
Karşıyaka'da İzmir'in gülü
Nedim ATİLLA
Nedim ATİLLA
Köylerin kültürel zenginliğini korumak için
Ender ALDANMAZ
Ender ALDANMAZ
Ekvador… Yangın… İthalat…
İhsan Özbelge ÖZDURAN
İhsan Özbelge ÖZDURAN
Düşüncelerin kıymet-i harbiyesi
Ayda ÖZEREN
Ayda ÖZEREN
Yine yeniden: Kavuşma mevsimi
ÇOK OKUNANLAR
ÇOK YORUMLANANLAR
GAZETE EGE'DE SONSÖZ
KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva