Ozan EKİZ / EGEDESONSÖZ – İsrail ile İran arasında başlayan sıcak savaş sonrasında her gün yeni ve farklı bir gelişme yaşanıyor. Ticari rotalarda yaşanan aksamalarla beraber brent petrol fiyatlarında yükseliş devam ediyor. Ekonomik dalgalanmalar sürerken savaşın etkisiyle sürerken, Hürmüz Boğazı’nın kapatılması petrol fiyatlarına ağır bir darbe vurdu.
Petrol fiyatlarındaki yükseliş sonrasında Türkiye’de benzin ve motorin fiyatlarında yükseliş beklentisi oluştu. İki gündür pompa fiyatlarına zam gelmesi beklenirken, Hazine ve Maliye Bakanlığı yeni bir karar aldı. Alınan karara göre pompa fiyatlarını dalgalanmalara karşı etkilememek için échelle mobile (eşel mobil) sisteme geçildi.
‘BAKANLIĞIN TUTUMLARI ZAM FURYASINI FRENLEDİ’
Torbalı Ticaret Odası (TTO) Yönetim Kurulu Başkanı Abdulvahap Ongun, bakanlığın aldığı kararı ve petrol fiyatlarını değerlendirerek, “Devletimiz petrol ve eşel mobil sistemine geçmesiyle enflasyonun artmasında önemli bir fren görevi görmüş oldu. Bu sisteme geçilmeseydi pompa fiyatına direkt 12 TL’lik bir etki olsaydı nakliye ve navlun fiyatlarının yükselmesinden kaynaklı bir zam furyası ile karşı karşıya kalacaktık. Hazine ve Maliye Bakanlığı bu konuda önemli bir tedbir aldı. Bakanlık savaşın başından beri piyasalarda oluşabilecek sıkıntılara karşı da birtakım tedbirler alındı. Alınan tedbirlerin fren görevi gördüğünü ve zam furyası oluşmadığını görüyoruz. Savaşın buradaki seyri de önemli. İlk etapta alınan kararlardan dolayı henüz bir zam etkisi olmadığını söyleyebilirim” dedi.
‘YENİ ROTA OLUŞANA KADAR DALGALANMALAR YAŞANABİLİR’
İran, Türkiye’nin ithalat açısından önemli bir ticaret noktası. Bölgeden suni gübre hammaddeleri amonyak, üre gibi metalar alınırken aynı zamanda plastiğin hammaddesi olan polietilen, PVC gibi hammaddeler alımı yapılıyor. Petrol, plastik ve gübre fiyatlarındaki artışı değerlendiren Ongun, şu ifadeleri kullandı:
Katar’daki gübre tesislerinin üretiminin durmasından dolayı ve yaşanan gelişmelerden sonra petrol türevi olan plastik hammaddesine bir zam gündemde. İlk etapta tedarik zincirinde bir sıkıntı oluşabilir. Dünyanın oluşan düzeninde farklı alternatif rotalar ortaya çıkabilir. Hürmüz Boğazı kaynaklı yaşanan sorunlar sonrasında tedarik zincirinin yeniden oluşması için ilk etapta birtakım dalgalanmalar yaşanıyor. Sistem kendi içerisinde farklı rotalar oluşturarak tedarik zincirini yeniden devreye sokacaktır. Bu durum global bir etki yaratıyor ancak sistem daha sonra kendi içerisinde tamir edecektir.
