Berivan KAYA/ EGEDESONSÖZ- Manisa’da faaliyet gösteren Uzunburun Katı Atık Bertaraf ve Düzenli Depolama Tesisi’nin kapasitesinin artırılmasına yönelik proje için Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreci başladı. Proje kapsamında mevcut depolama alanına Lot 5 ve Lot 6 sahalarının eklenmesi planlanıyor.
Hazırlanan proje dosyasına göre belediye atıkları mekanik ayırma tesisinde ayrıştırılarak geri dönüştürülebilir atıklar lisanslı firmalara gönderilecek. Geri kazanılamayan atıklar düzenli depolama sahasına aktarılacak. Yanabilir atıkların yakma ünitesinde bertaraf edilmesi, biyobozunur atıklardan ise kompost üretimi yapılması öngörülüyor.
Tesiste oluşacak depolama gazlarından elektrik enerjisi üretimi yapılacağı belirtilirken, ilerleyen süreçte biyometanizasyon ünitesinin de kurulmasının planlandığı ifade edildi.
Mevcut durumda 104,3 hektar olan ÇED alanının 165,4 hektara çıkarılması hedeflenirken, proje için 738 milyon 142 bin TL bütçe ayrıldı.
Danıştay kararı sonrası kapatılan Harmandalı Katı Atık Bertaraf Tesisi sonrası İzmir’de oluşan evsel atıkların bir bölümü Ödemiş ve Bergama’daki sahalara yönlendirilirken, bir kısmı da Manisa’daki Uzunburun Tesisi’ne taşınmaya başlanmıştı.
Konuya ilişkin daha önce açıklama yapan Besim Dutlulu, İzmir’den gelen atık miktarındaki artışın Manisa açısından sorun yarattığını belirterek, uygulamanın geçici olacağı yönünde bilgilendirildiklerini ifade etmişti. Dutlulu, “Şu anda tesis çok fazla çöp almaya başladı, bu bizim için bir sıkıntı. Bize söylenen, ‘6 aylık geçici bir sürede yapalım, sonra İzmir’de bu iş çözülecek’ oldu. Bu nedenle şimdilik çok sesimizi çıkarmıyoruz. Ancak bu uzun vadeli bir uygulamaya dönüşürse karşı çıkarız” demişti.
ÇED raporunda şu ifadeler yer aldı;
“Katı Atık Bertaraf ve Düzenli Depolama Tesisinde kapasite artışında bulunulması ve bu doğrultuda rapora konu Lot 5 ve Lot 6 alanlarının kurulması gündeme gelmiştir.
Projeye konu faaliyet kapsamında, tesise gelecek belediye atıkları, öncelikle atık kabul birimine boşaltılacaktır. Buradan mekanik ayırma tesisine aktarılan atıklardan geri kazanımı mümkün olan (kağıt, poşet, naylon film, plastik, pet şişe, metal gibi) atıkların ilgili yönetmelikler çerçevesinde lisanslı firmalara, geri kazanımı mümkün olmayanları ise düzenli depolama sahasına gönderilecektir. Yanabilir belediye atıkları ise yakma ünitesine gönderilecektir. Mekanik ayırma tesisinden çıkacak biyobozunur atıklar, kompost ünitesine gönderilecektir. Kompost ünitesinden ön işlemler sırasında bir miktar bakiye atık çıkışı olacaktır. Kalan miktardan oluşacak kompost ürün ise uygun şartları sağlaması durumunda Tarım ve Orman Bakanlığı onayı alınıp ambalajlanmış ürün olarak piyasaya satışa sunulacaktır. Piyasaya arz edilmemesi durumunda yakma tesisine gönderilecektir. Ayrıca kompost ünitesinden çıkacak ancak kullanılmayan standart dışı kompost da yakma ünitesine gönderilecektir.
Düzenli depolama alanından kaynaklı oluşacak depo gazları ise halihazırda kurulu olan Depo Gazından Elektrik Üretim Tesisi’ ne gönderilerek elektrik enerjisine dönüştürülecektir. Bu şekilde atıkların çevresel etkileri minimuma düşürülecektir. Manisa Büyükşehir Belediyesi ile yapılan sözleşme yükümlülükleri ve 02.07.2018 tarihli ÇED kararına esas dosya uyarınca; tesiste biyometanizasyon ünitesinin kurulması taahhüt edilmiş olup, söz konusu ünitenin teknik planlama dahilinde ilerleyen süreçte hayata geçirilmesi planlanmaktadır. Tesisten çıkan atıkların depolanması için; “26.03.2010 tarih ve 27533 sayı ile yayınlanan Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik, 26.12.2019 tarih 30990 sayı ile yayınlanan Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ve 2018/15 sayılı Düzenli Depolama Tesisleri Uygulama Projeleri Hazırlanmasına İlişkin Genelge” hükümleri kapsamında projeleri hazırlanarak onayı alınarak inşa edilecek ve işletmeye açılacaktır. Bahse konu proje, 29.07.2022 tarih ve 31907 sayılı Resmi Gazete ‘de yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği Ek-1 Listesi: “Madde 12- Tehlikesiz atık geri kazanım, bertaraf ve/veya düzenli depolama tesisleri (Hafriyat toprağı hariç olmak üzere); a) Tehlikesiz atıkların ve/veya belediye atıklarının düzenli depolama ile nihai bertarafının yapıldığı tesisler,” kapsamında yer almaktadır. Proje ile ilgili olarak aynı Yönetmeliğin Ek III Çevresel Etki Değerlendirmesi Genel Formatı doğrultusunda ÇED Başvuru Dosyası hazırlanmıştır.”
