Eylül VARDAR/ EGEDESONSÖZ- İzmir’in tarımsal üretimiyle öne çıkan ilçesi olan Kınık’ta domates üreticileri, hem doğa şartlarıyla hem de ekonomik darboğazla amansız bir mücadele veriyor.
Mevsim normallerinin dışında seyreden hava koşulları ve geç gelen yağışlar, toprağın işlenmesini zorlaştırarak ekim takvimini tamamen altüst etti. Yaşanan bu gecikme tarladaki rekolteyi doğrudan vururken, salça fabrikalarının belirlediği alım fiyatları da üreticinin belini büktü.
REKOLTE YARI YARIYA ERİDİ
Geçtiğimiz yıllarda dönüm başına alınan yüksek rekolte, bu sezon yerini ciddi bir üretim kaybına bıraktı. Kınık Ziraat Odası Başkanı Halil Yılmaz, bölgedeki iklimsel kaymaların tarladaki yansımasını şu sözlerle aktardı:
"Bu yıl hava şartlarından dolayı yağışların geç kalması ekim zamanını doğrudan etkiledi. Arazilerin ağır hazırlanması ve işçilik süreçlerinin uzaması domateste ciddi bir verim kaybına yol açtı. Şu an bölgemizde 1000 metrekarelik alandan ortalama 7 ila 8 ton civarında ürün alabiliyoruz. Oysa geçmiş yıllarda aynı alandan 12, 13 hatta 14 ton rekolte elde ediyorduk. Üretim neredeyse yarı yarıya eridi."
DOMATES BU YIL DA BEKLENTİYİ KARŞILAMIYOR
Mevcut piyasa koşullarında tarımsal faaliyetin sürdürülemez hale geldiğini vurgulayan Yılmaz, ekonomik bilançoyu şu ifadelerle özetledi:
"Bu yıl domates ne yazık ki beklentimizi hiçbir şekilde karşılamıyor. Üreticimizin ayakta kalabilmesi için beklentimiz kilogram başına en az 7 TL idi. Ancak fabrikaların reva gördüğü alım fiyatı 4,5 TL seviyesinde kaldı. Bu rakamlarla domates çiftçisinin üründen para kazanmasının hiçbir imkanı yok. Çiftçi çarkı döndürebilmek için cebinden harcıyor, öz sermayesini tüketiyor.
SALÇA FABRİKALARININ GEÇ AÇILMASI DA ETKİLEDİ
Fide sektöründe distribütörlük yapan Levent Ergül ise salça fabrikalarının geç açılışına da dikkat çekti. Ergül “Bu sezon domates üreticisi hem fabrika alım politikaları hem de sezon kaymaları nedeniyle büyük bir darbe yedi. Salça fabrikalarının taahhüt ettiği fiyatların altına inmesi ve tesislerin geç açılması Ege tarlalarında mahsulün çürümesine ya da zararına satılmasına neden oldu. Geçmiş yıllarda Temmuz ayının ortasında üretime başlayan salça fabrikaları, bu yıl kapılarını Ağustos ayının ilk haftasında açtı. Bu gecikme, hazır olan ilk ürünlerin iç pazarda çok düşük fiyatlarla haraç mezat satılmasına yol açtı. Fabrikaların alım yapmadığı dönemde iç pazara yönlendirilen domates miktarı fazla gelince, tüketim beklentiyi karşılayamadı ve fiyatlar dip yaptı” ifadelerini kullandı.