Metehan UD/ EGEDESONSÖZ – Balçova’da 1970’li yıllarda dar gelirli vatandaşlara yönelik başlatılan arsa tahsis projesi kapsamında hak sahibi olduklarını belirten vatandaşlar, Balçova Belediyesi’ne ihtarname gönderdi. Aradan geçen 50 yılı aşkın sürede binlerce hak sahibine tapuların verilmediğini savunan mağdurlar, belediyenin hareketsiz kaldığını öne sürdü.
Hak sahipleri adına gönderilen ihtarnamede, geçmiş yıllarda arsa bedellerinin tahsil edildiği, kura çekilişlerinin yapıldığı ve tahsis belgelerinin verildiği belirtilerek, buna karşın çok sayıda vatandaşın halen tapularına kavuşamadığı ifade edildi. Aynı dönemde ödeme yapan bazı kişilere tapu verildiği, binlerce kişinin ise kapsam dışında bırakıldığı dile getirildi.
İhtar metninde, dağıtıma konu bazı taşınmazların zaman içinde kamulaştırma, satış ve imar uygulamalarıyla farklı amaçlarla kullanıldığı öne sürülerek, belediyeden mevcut parsellerin hak sahiplerine teslim edilmesi talep edildi. Yeterli alan bulunmaması halinde ise emsal değerde yeni arsalar üretilmesi ya da güncel rayiç bedel üzerinden tazminat ödenmesi istendi.
Vatandaşlar ayrıca, hak sahipliği listelerinin güncellenmesini, imar planı değişiklikleriyle yeni hak kayıplarının önlenmesini ve dağıtıma konu taşınmazların ilgili kurumlardan geri alınmasına yönelik idari ve hukuki süreçlerin başlatılmasını talep etti.
İhtarnamede, 30 gün içinde adım atılmaması halinde idari yargıda dava açılması, suç duyurusunda bulunulması ve ilgili denetim mercilerine başvuru yapılacağı da kaydedildi.
DERNEK: ARSALARIMIZ BELEDİYEYE BIRAKILMAYACAK
Balçova Arsa Mağdurlarının Sesi Derneği (BAMSES) Başkanı Ruhi Eroğlu,"Balçova Belediyesi'nin yeniden kurulduğu 1992 yılından itibaren; hem İzmir Büyükşehir Belediyesi hem de Balçova Belediyesi'nin yalnızca kurumsal menfaatlerini önceleyen bir tutum sergilemesi, arsa bedellerini ödedikleri halde tapularını alamayan vatandaşların mülkiyet haklarını sürekli ihlal ederek yetkilerini kötüye kullanmaları, kabul edilemez bir yönetim anlayışıdır. Bölgede yapılan Aralık 2025'te askıya çıkan çevre düzeni değişikliği planı ve alt ölçekli uygulama imar planlarında, tapu bekleyen hak sahiplerinin arsa tapularının verileceği parsellerin de belediye mülkiyetindeyken ticari ve konut gelişim alanı alınması, arsa mağdurları arasında, açısından bardağı taşıran son damla olmuştur. Bundan sonra en sert şekilde mücadele verilip sorumlular hakkında, bu mağduriyeti yaratan sorumlular hakkında, tüm belediye yöneticileri hakkında idari, hukuki, cezai ve denetim makamları tarafından yapılacak tüm incelemeler talep edilecektir. Türkiye Cumhuriyeti bir hukuk devleti olup burası dağ başı değildir. İnsanlardan parasını alıp tapularını vermemek demokrat bir belediyeye yakışmamaktadır. Bundan sonra gerekli mücadele en sert şekilde verilecektir ve bu Balçova arsa mağdurları, tapusuz mağdurlara ait parseller kesinlikle belediyelere bırakılmayacaktır” dedi.
PLAN SÜRECİ DEVAM EDİYOR
İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından tarafından hazırlanan, Balçova Çetin Emeç Mahallesi’nde yer alan ve “Balçova Arsaları” olarak anılan imar planı yakın zamanda askıya çıkarıldı. Askıya çıkan İzmir–Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı ile birlikte 89 hektarlık bölgenin statüsü yeniden düzenlendi. Meclis gündemine alınan alt ölçekli planların da yakın zamanda onaylanarak yayınlanması bekleniyor. Ancak askıya çıkan planlarda tapusuz arsa mağdurlarının göz ardı edildiği belirtiliyor.
PLAN HAKKINDA
Hali hazırdaki planlarda "Ağaçlandırılacak Alan" ve "Orman Alanı" olarak işaretlenmiş 66 hektarlık alan “Kentsel Gelişme Alanı” olarak yeniden düzenlendi.
Öneri beş bin ölçekli nazım imar planına göre ise 399 bin 285 metrekarelik kısmı “yüksek yoğunluklu gelişme konut alanı” olarak belirlenirken 13 bin 176 metrekarelik kısmı ‘ticaret konut alanı’ olarak belirlendi.
Plana göre alanda 10 bin 959 kişinin ikamet etmesi planlanıyor. 1,20 emsal yapılaşma hakkı tanındı.
SÜREÇ HAKKINDA
İzmir’in Balçova ilçesindeki arsa mağdurları,Türkiye tarihindeki en uzun süren hak ihlallerinden biri için üç nesildir adalet arayışında.
1969 yılında İzmir’in Balçova Belediyesi kaçak yapılaşmayı önlemek amacıyla hazineye ait 3 ada 1187 parsel 69 bin metrekarelik mera arazisini satın aldı. Belediye parselasyonunu yaptığı araziden metrekaresi 10 liradan 300 metrekare arsa tahsisleri yapacağı vaadi ile binlerce vatandaştan 3 biner lira para tahsil etti. İlk etapta 364 bin metrekarelik kısımdan noter kura çekilişi ile bin 93 kişiye arsa tapularını verdi.
Ardından 1187 parselin kalan kısmı için 18 Aralık 1971 tarihinde noter kura çekilişi yaparak 438 kişiye daha arsa tahsis belgelerini verdi fakat bu kişilere arsa tapularını vermedi.
Balçova Belediyesi bu satışların ardından toplamda 2 milyon 300 bin metrekarelik 3 ada 1188 parsel no’lu mera arazisinden de arsa tahsisi yapacağı taahhüdü ile 4 bin civarında vatandaştan 3'er bin lira tahsil etti ve bir kısmına noter kura çekilişleri ile tahsis belgeleri dağıttı. Balçova Belediyesi vatandaşlardan tahsil ettiği milyonlarca lira ile Balçova Barajını tamamladı, Teleferik Tesislerini ve Büyük Balçova Oteli’ni inşa etti. Ancak 4 bin civarında vatandaşa taahhüt ettiği arsa tapularını vermedi.
O dönem yaşanan 1980 darbesi sonrasında Balçova Belediyesi kapatılarak tüm taşınmazları İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne geçti. 1992 yılında Balçova Belediyesi'nin tekrar kurulmasının ardından o dönem ki 3030 Sayılı Büyükşehir Belediyesi yasası kapsamında taşınmazların tamamının tekrar Balçova Belediyesi'ne devri gerekirken ancak küçük bir kısmı Balçova Belediyesi’ne devredildi. Binlerce vatandaşa arsa tapularının verileceği parsellerin büyük kısmı Balçova Belediyesi tarafından Büyükşehir Belediyesi'ne bırakıldı. Bu işlemle 4 bin civarında hak sahibi arsa tapularını alamadılar ve iki Belediyenin mal paylaşımına girmeleri nedeniyle Balçova Arsa Mağdurları sorunu yaratılmış oldu.
İhtar metni şu şekilde:
KONU : 1970’li yıllarda başlatılan arsa tahsisi işlemi kapsamında doğan hakların tesisi, taşınmazların tapuya tescili, plan değişikliği ile hak kaybına yol açılmasının önlenmesi ve idarenin dağıtıma konu parselleri iade alma konusunda ki hareketsizliğinin giderilmesi ihtarıdır.
AÇIKLAMALAR :
1-1970li yıllarda Belediyeniz tarafından dar gelirli vatandaşlara yönelik olarak başlatılan arsa tahsisi projesi kapsamında beş binin üzerinde vatandaştan arsa bedelleri tahsil edilmiş, noter huzurunda kura çekilişleri yapılmış ve tahsis belgeleri verilmiştir.
2-Bu kapsamda 3 ada 1187 ve 1188 parsel numaralı taşınmazlar üzerinde hak sahipliği oluşturulmuş, arsa bedeli ödeyen vatandaşların tapu alacakları idare tarafından taahhüt edilmiştir.
3-Aradan geçen elli yılı aşkın sürede 3500civarı hak sahibine arsaları teslim edilmemiş, İDARİ SÜREÇ TAMAMLANMAMIŞTIR.
4- Belediye yaklaşık 2000 hak sahibine arsa tapularını vermiş ancak arsa tahsis işlemine aynı tarihlerde aynı miktarda bedel yatıran aynı statüdeki yaklaşık 3500 hak sahibine arsa tapularını vermemiştir. BU DURUM ANAYASAL EŞİTLİK İLKESİNİN AÇIK VE AĞIR BİR ŞEKİLDE İHLALİDİR.
5-Arsa tahsisi işlemine konu edilen parseller Balçova Belediyesi ile İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından hak sahiplerine dağıtılması gerekirken, her iki belediye de bundan imtina etmişler, parsellerin bir kısmı kamulaştırma ve imar uygulamalarıyla 3.kişilere satılmıştır. Belediyeler hukuksuz işlemler ile kamu kaynaklı büyük ölçekli haksız gelirler sağlamışlar ve sebepsiz zenginleşmişlerdir.
6-Balçova Belediyesi, 1994-1998 yılları arasında meclis kararları alarak hak sahiplerinden 600 kişiye daha arsa tapusunu verdikten sonra elimde dağıtılacak yer kalmadı gerekçesiyle tapu dağıtımına son vermiştir.
7-Hak sahiplerine tapu verememesinin gerekçesini Büyükşehir Belediyesi dağıtıma konu parsellerimizin tamamını devretmedi beyanında bulunarak açıklayan Balçova Belediyesinin 1993 yılında Büyükşehir Belediyesinden541 ada 1187 parsel no.lu taşınmazı(1.Tertip Arsalar olarak dağıtılan kısımdan geriye kalan 239.000 m2 likkısmı) iade aldığı ve bu durumu hak sahiplerinden gizlediği sonradan tespit edilmiştir. Belediyenin bilahare söz konusu parselin ifrazını yaparak ürettiği bir parseli 1998 yılında kamulaştırma bedeli alarak Karayolları Genel Müdürlüğüne devrettiği, bir parseli 2010 yılında Belediye Meclisi kararı ilekendi belediye şirketine devretmek suretiyle tahsis amacını ortadan kaldıran işlemler tesis ettiği anlaşılmıştır. Belediye hukusuz işlemleri ile hak sahiplerinin büyük çoğunluğunu bilinçli şekilde dışlanmış ve esasen kendi yarattığı mağduriyetin daha da büyümesine yol açmıştır.
8-Son olarak 02.12.2025 tarihinde Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından askıya çıkarılan 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Plan Değişikliği ve Belediyeler tarafından hazırlanan alt ölçekli planlar ile hak sahiplerine tapu verilmesi yükümlülüğü bulunan fakat dağıtılmayarak idarenin mülkiyetinde tutulan otuz adet parsel ile belediye şirketine devredilen bir parselin konut ve ticari gelişim alanına alındığı tespit edilmiştir. İDARENİN HAK SAHİPLERİNE DAĞITILACAK BU ALANLARI YENİDENKENDİ YARARINA EKONOMİK PROJELERE KONU ETMEYE ÇALIŞTIĞI VE BİLİNÇLİ BİR ŞEKİLDEHAK SAHİPLERİNİ TASFİYE ETMEYİ PLANLADIĞI GÖRÜLMEKTEDİR.
9-Belediyenizle benzer hukuki durumda bulunan Gaziemir Belediyesi 3030 sayılı kanun kapsamında taşınmazlarının bir kısmını idari yoldan iade almıştır. Gaziemir Belediyesinin kamu kurumu duyarlılığıyla, kamu malı olan taşınmazlarına sahip çıkarak bunların iadesi için yazılı talepte bulunması üzerine Büyükşehir Belediyesi tarafından Meclis kararı alınmış rızaen bazı taşınmazlar asıl sahibi olan ilçe belediyesine (Gaziemir Belediyesi) devredilmiştir .İadesine yanaşılmayan bazı parseller için açılan davada ise mahkemenin kararıyla yolsuz tescille Büyükşehir Belediyesi mülkiyetinde bulunan taşınmazların ilçe belediyesine iadesi gerçekleşmiştir.
10-Gaziemir Belediyesi ile aynı hukuki durumda olan Balçova Belediyesi ise hak sahiplerine karşı olan tapu verme yükümlülüğü gereği taşınmazlarını iade almak için yapması gereken idari başvuruyu yapmamakta, yargı yoluna gitmemekte ve tam bireylemsizlik içinde bulunmaktadır.
11- 3030 sayılı yasa uyarınca arsa tahsisine konu edilen parsellerin ilçe belediyesine iade edilmemesi Büyükşehir Belediyesi bakımından açıkça hukuka aykırı bir işlemdir. İdarenizin arsa tahsis işlemine konu ettiği parselleri iade almak için harekete geçmemesi ve bu tutumunu yılladır devam ettirmesi ise arsa tahsisi işlemine katılarak belediyenize arsa bedeli ödeyen vatandaşların mülkiyet haklarının engellenmesi sonucunu doğuran idareniz tarafından işlenen sürekli hizmet kusuru ve sürekli kamu görevi ihmalidir.
12-İdarenizin arsa tahsisi yükümlülüğü bulunmasınakarşın geçerli arsa tahsisleri yapılmamış, alternatif çözüm üretilmemiş arsa bedeli yatıran hak sahiplerinin zararları giderilmemiştir.
ÖZETLE :BELEDİYENİZ TARAFINDAN MAĞDURİYETİN GİDERİLMESİNE YÖNELİK KAMU KURUMU YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜN GETİRDİĞİ İDARİ VE HUKUKİ HİÇBİR İŞLEM TESİS EDİLMEMİŞTİR.
Bu durum ;Zımni ret (eylemsizlik) hizmet kusuru,hukuki güven ihlali, hakkın kötüye kullanılması, Anayasal eşitlik ilkesine aykırılık ve mülkiyet hakkının engellenmesi fiillerini oluşturmaktadır.
Mülkiyet hakkının korunmaması, toplumda adalet duygusunu zedeler ve devlete olan güveni düşürür, idarenizvatandaşın devleteduyduğu güvenisarsmış ve zedelemiştir. Bu nedenle arsa mağduriyetini sona erdirmenin ve yaratılan olumsuzluğu düzeltmenin idarenizin öncelikli meselesi olması gerektiğini hatırlatırız.
TALEP :Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Arsa tahsisi işlemine katılarak Belediye hesabına arsa bedeli yatıran hak sahipleri listesinin ivedilikle hazırlanması,
2-1187 ve 1188 parsellerden üretilmiş ve halen mülkiyetinizde bulunan parsellerin tapuya tescil ile hak sahiplerine teslim edilmesi,
3-Dağıtılacak alanların yetmemesi halinde emsal değerde arsaların üretilerek hak sahiplerine arsa tapularının teslim edilmesi,
4-Tapu verilmesi mümkün olmayan alanlar için emsal güncel rayiç bedel üzerinden tazminat ödenmesi,
5-Kamulaştırma ve satış gelirlerinden doğan hakların hak sahiplerine ödenmesi,
6-İmar plan değişikliklerinin hak sahipliği aleyhine kullanılmamasının sağlanması,
7-İdarenizin mevcut hareketsizliğine son verilerek Gaziemir Belediyesi örneğinde olduğu gibi dağıtıma konu parsellerin Büyükşehir Belediyesinden iadesinin sağlanmasına yönelik idari ve hukuki süreçlerin derhal başlatılması ve iade alınacak parsellerin parselasyonlarının yapılarak tapuda tescil ile hak sahiplerine teslim edilmesi,
Aksi halde,
İdari yargıda iptal davaları,tam yargı davaları,yürütmenin durdurulması talepleri,Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyuruları,mülki idare denetimi yönünden İçişleri Bakanlığına idari soruşturma talebi,1980 darbesi sonrası Büyükşehir Belediyesine geçen taşınmazlarınızı iade almamak suretiyle kendi idarenizi zarar uğrattığınız ve kamu zararına yol açtığınız yönündenSayıştay ve ilgili denetim mercilerine kamu zararı incelemesi yapılması ve sorumlu kamu görevlilerinin tespiti talepleriyle başvurularyapılacaktır.
SONUÇ VE İHTAR :
İşbu ihtarname ile idarenin hareketsiz kalmasının hukuki sonuç doğurduğu açık olup,tüm haklarımız saklı kalmak kaydıyla 30 gün içerisinde gerekli işlemlerin tesis edilmesini ve yapılan işlemler hakkında tarafımıza bilgi verilmesini ihtaren bildiririz.22.04.2026
Balçova Arsa Mağduru
