İzmir’de İngiliz arşivlerinden çıkan altın madeni

Fatih YAPAR/EGEDESONSÖZ - İzmir'de yeni bir altın-gümüş madeni işletmesi kurulması için çalışmaların yapıldığı ortaya çıktı. Sivil toplum kuruluşları başta olmak üzere çevre dernekleri ve bölge halkının zaman zaman eylemleri ve tepkileri ile gündeme gelen altın madenlerine bir yenisi daha ekleniyor.

Şu anda izinleri alınan Bergama, Dikili, Efemçukuru ve Karşıyaka'da bulunan madenlere Ödemiş'ten de rakip geldi. Ödemiş'in Çobanlar Köyü Mandırapınarı Mevkii'nde arama ruhsatı alan şirket Çevre Şehircilik Bakanlığı'ndan arama ruhsatı için olur aldı. İzmir Valiliği'ne başvuru yapan META Madencilik Araştırma Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin kurucu ortaklarından Abdullah Şentürk Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü'nden aldığı 'dördüncü' grup işletme ruhsatı ile ÇED sürecini başlattı. İzmir Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü kurum görüşleri ile yapılan başvuruyu Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) sürecinin ilgili maddesine uygun buldu. Yapılacak değerlendirme, yöre halkının katılacağı toplantı, askı süreci gibi konularda itiraz olmaz, dava açılmazsa Ödemiş'te altın madeni kurulacak.

BOZDAĞ'IN ETEKLERİ BİRGİ'NİN YAKINI
Şirketin bakanlığa sunduğu ÇED raporunda tesis ile ilgili ayrıntılı bilgiler yer alıyor. Ruhsat alanı 2 bin 706,7 hektarlık olan altın madeninin şimdilik 11,34 hektarlık alanında arama yapılması planlanıyor. Ödemiş'e 6 kilometre uzaklıkta olan tarihi Birgi Beldesi'nin yakınlarında olan alan dört köyün ortak sınırında bulunuyor. Henüz bölge halkının bilgilenmediği sürecin ayrıntıları kurumlar arasındaki yazışmalarda netleşirken vatandaşların duruma ne diyeceği ise bilinmiyor. Maden arama sahası İzmir'in doğal güzellikleri ile bilinen Gölcük Gölü'nün alt bölgelerinde Bozdağ'ın eteklerinde yer alıyor.

Kayıtlarda işletilebilir görünür rezerv 14 milyon 784 bin ton, ortalama yıllık üretim miktarı 20 bin ton olarak tespit edilirken tam 739 yıl çalışma yapılabileceği öngörülüyor. Başvuru ise 10 yıllık süreç için yapılırken çalışmalar devam ettikçe süre uzatımı alınması düşünülüyor.

ARAŞTIRDI, BULDU VE…
Madenin yeri kadar ruhsat başvurusu yapan ve izinlerin büyük bölümünü alan Abdullah Şentürk'ün hikayesi de ilginç… Şu anda 73 yaşında olan İşadamı Şentürk'ün Osmanlı arşivlerinden yararlandığı ifade edilirken 1890'da İngilizler, 1910'da Almanlar, 1969 – 1973 yılları arasında da Birleşmiş Milletler kayıtlarından yararlandığı ifade edilmişti. O döneme ilişkin belge ve haritaları inceleyen Şentürk'ün yıllar önce yapılan başvurunun üzerine geçen zamanda farklı çalışmalar da yaptığı ifade edildi.

ALTINDAN DAHA DEĞERLİ
Aynı zamanda felsefeci ve sosyolog da olan Şentürk ruhsat başvurusunu yaptığı zaman yaptığı açıklamada, 'Bazı kurumlar, çıkan madenlerle ilgili 'bu işe yaramaz' diye baştan savma, tavırlar sergiledi. Yılmayarak, 375 dekarlık alanda maden arama ruhsatı aldım. Birçok kuruma ve özel şirkete incelemeler yaptırttım. Altından daha kıymetli, değeri milyonları bulan iridyum metali içerisinde, platin, paladyum, radyum, renyum, osmiyum, rutenyum, teknetyum metallerini içeren karışımın analizinde altın ve altından daha kıymetli diğer metaller bulundu' açıklaması yapmıştı.