HABERLER>EKONOMİ
19 Eylül 2021 Pazar - 09:51

Fahiş fiyatlar nasıl biter?

Son günlerde en çok konuşulan konuların başında yükselen gıda fiyatları geliyor. Hububattan yumurtaya, süt ürünlerinden tavuk etine kadar birçok üründe fiyat artışları yaşanıyor. Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan yaptığı açıklamalarda maliyetleri düşürmek ve fırsatçılarla mücadele ederek en kısa sürede enflasyonu kontrol altına alacaklarını, etiketlerdeki fahiş fiyat artışının önüne geçeceklerini söyledi. Ticaret Bakanlığı marketlerde ve perakende satış noktalarında yaptıkları denetimi arttırdı.

Fahiş fiyatlar nasıl biter?

Hurriyet'in haberine göre, hemen hemen herkes üretim planlamasına dikkat çekerken, çiftçinin yani üreticinin maliyetlerinin düşürülmesi gerektiğini söylüyor.

‘HAVZA BAZLI DESTEK MODELİ İŞLETİLMELİ’
Türkiye'de havza bazlı üretim modelinin bir süredir devrede olduğunu ancak tam olarak uygulanamadığını belirten Konya Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyesi ve Ziraat Mühendisleri Odası Konya Şube Başkanı Prof. Dr. Süleyman Soylu, “Her ilçeye ayrı bir havza belirlendi. Ekilecek ürünlere destekleme verilecekti. Ancak bu tam olarak uygulanamadı. Bu sistem uygulanamayınca da çiftçi hangi üründen daha fazla para kazanacağını düşünürse onu ekmeye başladı. Bu da plansızlığı beraberinde getirdi" dedi.

"Bir yıl bir üründen çok oluyor ve fiyat düşüyor, diğer yıl fiyat düşük olduğu için üretici bunu ekmiyor. Böyle olunca da ürün ekilmediği için son tüketici daha pahalıya alışveriş yapıyor" diyen Soylu, " Havza bazlı destek modeli var ancak Türkiye’nin her yerindeki çiftçilere aynı destek veriliyor. Örneğin Konya’da buğday eken çiftçiye daha fazla destek verilse çiftçi buğday ekmeye devam eder. Böylece Türkiye çapında ürün deseni de oluşturulur” diye konuştu.

"MARKETLER BU KADAR RAHAT OLMAMALI"
Üretim sektöründe maliyetlerin çok yükseldiğini söyleyen  Türkiye Halciler Federasyonu Başkanı Yüksel Tavşan, “Meyve-sebze dayanıksız tüketim mallarıdır. Üretim olmadığı zaman fiyat yükselir, fazla olduğu zaman da fiyat düşer. Örneğin limon geçen ay 10 liraydı şimdi 4 lira. Popülist olmadan bakacaksak ilk olarak üretime odaklanmalıyız. Bu yüzden develetin üretim maliyetlerine odaklanması gerekiyor. Ancak planlı üretime geçersek bu iş çözülür. Örneğin mutfağın vazgeçilmezi domates, patates, salatalık, soğan gibi temel ürünlere devlet daha fazla destek vermeli. Bu ürünleri eken çiftçiler ürün çok da olsa az da olsa para kazanmalı" dedi

"EKİLEMEYEN ARAZİLER GÖÇMENLERLE DEĞERLENDİRİLSİN"
Türkiye Gıda ve İçecek Sanayi Dernekleri Federasyonu (TGDF) Başkanı Şemsi Kopuz da Türkiye’de ekilmeyen tarım alanlarına dikkat çekti. Kopuz, “Türkiye’de ekilmeye bir karış tarım toprağı kalmamalı. Yüksek enflasyonu düşürmek için üretim daha fazla olmalı. Üretimi arttırmak için de çiftçi daha çok desteklenmeli. Ayrıca Türkiye’de milyonlarca göçmen var. Bu göçmenlerin çoğu devlete yük oluşturuyor. Göçmenlerin de para kazanması ve ülkeye faydası olması için devletin elindeki ekilemeyen tarım alanları göçmenlere ektirilebilir" açıklamasını yaptı.

"FİNANSMAN SORUNU ÇÖZÜLMELİ"
Antalya Ticaret Borsası Başkanı Ali Çandır, da çiftçilerin finansman maliyetlerine dikkat çekti. Çandır, şunları söyledi: “Son dönemde devamlı olarak konuşulan ve gündeme gelen fiyat artışlarının birincil nedeni girdi fiyat endeksi ile tarımsal üretici ve tüketici fiyat endeksleri arasındaki üretici aleyhine bulunan ciddi açıklıktır. Nitekim elektrik, mazot, tohum, gübre ve ilaç gibi girdi maliyetleri incelendiğinde geçtiğimiz yıla oranla bazı kalemlerde yüzde 100’ün üzerinde zam görülmektedir. Diğer taraftan üreticinin tedarik ettiği girdilerin neredeyse tamamı vadelidir. Vade tarihi de genellikle hasat zamanına odaklıdır ve çok yüksek maliyetlidir" dedi.

Bununla birlikte Çandır "Fiyat artışlarının bir diğer nedeni de 2010 yılında yapılan düzenleme sonrası yaş meyve sebze ticareti için hallerin zorunlu alan olarak çıkarılmasından kaynaklanmaktadır. Bu düzenleme ile etkin piyasa işleyişi için iyi bir ortam olan hal sisteminin ticaretteki payı hızla azalmıştır. Bu durum, sektörde özellikle maliyet fiyat ilişkisinin ve bilgisinin şeffaflıktan ve doğru kayıtlı olmaktan uzaklaşmasına dayanak oluşturmuştur. Bunun kaçınılmaz sonucu olarak piyasa işleyişinin etkinliğinden uzaklaşılmıştır. Girdi maliyetinin düşürülmesinin yolu Ziraat Bankası tarafından hasat sonuna kadar finansma-nının karşılanacağı bir girdi platformundan geçmektedir. Kamuya düşen görev ise piyasada aktör olmak yerine; yetkin bir düzenleme, izleme, denetleme ve iyileştirme (DİDİ) politikasını hayata geçirmesidir” açıklamasını yaptı.

"GENÇLER ÜRETİMDE TUTULMALI"
Fiyat artışlarından üreticilerin yani çiftçilerin sorumlu olmadığını urgulayan Türkiye Ziraatçiler Derneği Başkanı Hüseyin Demirtaş,“ Sorun üretici değil. Üretim maliyetleri yüksek. Tüketici bu yüzden ucuz ürüne ulaşamıyor. Ayrıca yaş-meyve sebze dayanıklı ürünler değildir. Eğer soğuk zincir olmazsa tarladan markete kadar olan süreçte ürünün yüzde 30’u yok oluyor. Böyle olunca da çiftçide 1 TL, markette 5 TL durumu ortaya çıkıyor. Her şey planlamaya bağlı. Üretici gübreden mazota, zirai ilaçtan elektriğe kadar tüm girdilerinde yüzde 50’den fazla artış var. Örneğin çiftçi vergisiz mazot alabilse bile fiyatlara çok büyük etkisi olur. Sektörü regüle edecek kurumlar çiftçiye daha çok destek vermeli. Böylece hem çiftçi daha çok kazanır hem de üretici daha ucuz ürüne ulaşır" dedi.

BAZI ÜRÜNLERDE YAŞANAN FİYAT DEĞİŞİMİ
Birçok üründe son 1 yıllık dönemde yüzde 50’yi aşan fiyat artışları yaşandı. Örneğin 1 kilogramlık beyaz peynirin fiyatı, yüzde 85 artarak 26 TL’den 48 TL’ye yükseldi. 5 litrelik ayçiçek yağının fiyatı ise 56 liradan 80 TL’ye kadar çıktı. Halde 2-3 lira olan domates ise marketlerde ve pazarda 7-8 TL’ye tüketiciye sunulmaya başladı. Benzer durum soğan-patates gibi temel gıda maddelerinde de görüldü. Hal fiyatı 1-1.5 TL olan bu ürünler son tüketiciye 4 TL’ye satıldı. 1 adet yumurtanın fiyatı üreticide 50 kuruş seviyelerinden 80 kuruş seviyelerine yükseldi. Yaşanan bu yükseliş tüketiciye zam olarak yansıdı. Yumurtanın fiyatı bazı yerlerde 1.3 TL’ye kadar çıktı.

 
Karaburun ve Mordoğan’da 99 yıldır aynı coşku
 
Konak'ta temizlik farkındalığı
YORUMLAR
Toplam 3 yorum var, 3 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
20 Eylül 2021 Pazartesi 08:26

göçmenler sınırdışı edilmeli. tarıma bizim işsiz vatandaşlarımız yönlendirilmeli. göçmenlerin ülkemizde ne işi var?

Yorumu oyla      0      0  
Bülent ışık 19 Eylül 2021 Pazar 14:15

Berat Albayrak istifa ettiğinde dolar 6.30 liraya düşmüştü.

Yorumu oyla      1      0  
Komedi 19 Eylül 2021 Pazar 10:52

2023 de ...

Yorumu oyla      1      0  
FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
KATEGORİDEKİ DİĞER HABERLER
Kahveye yüzde 100'e varan zam!
Brezilya'da olumsuz iklim koşulları Türkiye'de kahve fiyatlarını etkiledi. ...
Tüketici kredilerinde vade düştü
BDDK, 50 bin lira üzerindeki kredilerde vadeyi 24 aya düşürdü.
Merkez Bankası'ndan ihracatçılara kredi kolaylığı
Merkez Bankası, ihracat ve döviz kazandırıcı hizmetler için reeskont kredilerinde, ...
 
Mahkemeden içki yasağı kararı: Anayasa’ya aykırı!
Koronavirüs salgını nedeniyle geçen nisan ayında bazı illerde tekel bayilerinin ...
Yabancı işçi çalıştıranlar dikkat! 11 bin TL cezası var
SGK İzmir İl Müdürü Ekrem Gülcemal, yabancı işçilerin çalıştırılması konusunda ...
Fitch, Türkiye'nin 2021 büyüme tahminini açıkladı
Kredi derecelendirme kuruluşu, Küresel Ekonomik Görünüm raporunda, Türkiye'de ...
 
İşte yeni ekonomi paketinin ayrıntıları
AK Parti, vergi muafiyeti de içeren önemli bir kanun teklifi üzerinde ...
İzmir'de pandemiden bu yana kaç işyeri açıldı?
SGK İzmir İl Müdürü Ekrem Gülcemal, ‘her gün 20-30 dükkan kapanıyor” söylemleri ...
Menemen’deki krizde son perde… Söz verildi, pazar kuruldu!
Menemen Belediyesi’nin yapımı devam eden Perşembe Pazaryeri’ndeki tezgahlar ...
 
Rifat ÖZER
Rifat ÖZER
Adam
Mehmet KARABEL
Mehmet KARABEL
Foks ölünce ne çok üzülmüştü!
Nedim ATİLLA
Nedim ATİLLA
Gıda Günü: Eylemlerimiz geleceğimizdir
Ayda ÖZEREN
Ayda ÖZEREN
Gizli şahit susmayan yargıç
Tayfun MARO
Tayfun MARO
Sanayi devrimi sonlanırken
Cumhur BULUT
Cumhur BULUT
Sayın Valimiz Yavuz Selim Köşger Beyefendi’ye açık mektup
Muhittin AKBEL
Muhittin AKBEL
Bu hatalar CHP'nin kaderi mi?
Melek ERYAZICI
Melek ERYAZICI
Toplumsal cinsiyet eşit(siz)liği
Prof. Dr. Mustafa KAYMAKÇI
Prof. Dr. Mustafa KAYMAKÇI
İklim krizinde payı olan endüstriyel tarıma seçenekler ne?
Harun ÖZDEMİR
Harun ÖZDEMİR
Sahici olmak
ÇOK OKUNANLAR
ÇOK YORUMLANANLAR
GAZETE EGE'DE SONSÖZ
KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva