EGEDESONSÖZ - İzmir’in Aliağa ilçesinde faaliyet gösteren HABAŞ Limanı’nın kapasite artışı ve geri hizmet alanlarının genişletilmesi amacıyla hazırlanan İzmir–Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı değişikliği askıya çıkarıldı. Plan değişikliği, limanın kara ve deniz tarafında yer alan toplam yaklaşık 19,1 hektarlık alanın “Liman Geri Hizmet Sahası” olarak planlanmasını öngörüldü.
Hazırlanan plan açıklama raporunda, HABAŞ Limanı’nın artan yük hacmi ve büyüyen gemi boyutları karşısında mevcut kapasitesinin yetersiz kaldığı belirtilirken, çözüm olarak orman alanlarının planlama kapsamına alınması tercih edildi. Planlama alanının kara bölümünü, tapuda Maliye Hazinesi adına kayıtlı olan ve 12,8 hektarlık orman vasfı taşıyan Çakmaklı Mahallesi 30 ada 20 parsel oluşturuyor. Planlanan düzenleme ile orman alanı üzerinde depolama sahaları, idari yapılar ve limanla bağlantılı tesislerin yer alması öngörülüyor.
Deniz tarafında ise kıyı kenar çizgisinin deniz tarafında kalan ve devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yaklaşık 6,7 hektarlık alanın dolgu yoluyla liman geri hizmet alanına dönüştürülmesi planlanıyor. Bu dolgu alanlarıyla birlikte, büyük tonajlı gemilerin daha yanaşması ve yükleme–boşaltma kapasitesinin artırılması hedefleniyor.
Açıklama raporunda, geçmiş yıllarda liman ve iskelelerde yapılan kısmi ilavelerin yetersiz kaldığı ifade edilirken, liman büyümesinin kaçınılmaz olduğu savunuluyor. Ancak plan değişikliği, sanayi yoğunluğu ve çevresel baskının zaten yüksek olduğu Aliağa’da, orman alanlarının sanayi ve liman kullanımlarına açılması tartışmasını da beraberinde getiriyor.
Öte yandan plan değişikliğinde, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’nun, liman geri sahalarına ilişkin plan hükümlerinin yürütmesini durduran kararına atıf yapılması da dikkat çekti. Raporda, Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği’nde yer alan “planların kademeli birlikteliği” ilkesi gerekçe gösterilerek üst ölçekli çevre düzeni planında değişikliğe gidilmesi gerektiği savunuldu.
Aliağa’nın, petrokimya, demir-çelik ve enerji tesisleriyle Türkiye’nin en yoğun sanayi bölgelerinden biri olduğu hatırlatılan raporda, Nemrut Körfezi çevresindeki liman faaliyetlerinin son yıllarda hızla arttığı vurgulandı.
Plan açıklama raporunda şu ifadeler yer aldı:
Planlamaya konu alanda; liman faaliyetlerinin etkinliğinin/kapasitesinin arttırılması için mevcut durum itibarı ile yetersiz gelen liman ve liman geri sahasının yeniden ele alınarak mevcut liman ve geri sahasına ilave yapılması gerekmiştir. Zaman içerisinde gelişen ihtiyaçlar doğrultusunda mevcut liman, geri sahası ve iskelelerinde kısmi ilaveler ve yeniden düzenlemeler yapılmışsa da söz konusu ilaveler artan üretim-ihracat kapasitesi karşısında yetersiz gelmeye başlamıştır. Bu doğrultuda, son yıllarda artan yük hacmine bağlı olarak liman kullanıcılarının, artan gemi kabul ve depolama kapasitesi taleplerine cevap verilebilmesi, hizmet kalitesinin arttırabilmesi ve ihtiyaç duyulan alt ve üst yapı yatırımlarının gerçekleştirilebilmesi için limanla entegre olacak biçimde geri sahasının bir bütün olarak ele alınması ve mevcut limana ve geri sahasına ilave olarak 30 ada 20 parsel (eski 453 parsel) ve kıyı kenar çizgisinin deniz tarafında bulunan alanın bir bütün olarak bu yönde planlanması ihtiyacı ortaya çıkmıştır. Bu amaçla mevcut liman ve geri sahasının bitişiğindeki orman mülkiyetindeki 30 ada 20 parsel (eski 453 parsel) için Liman Geri Hizmet Alanı yapılması için ilgili mevzuat uyarınca ön izin verilmiştir. Yapılacak dolgu alanı ile liman için gerekli olan depolama alanları oluşturarak kapasiteyi arttırmak ve büyük gemileri daha emniyetli yanaştırarak tahmil/tahliyesini gerçekleştirmek amaçlanmaktadır. Plan değişikliğine konu olan, İzmir İli, Aliağa İlçesi, Çakmaklı Mahallesinde yer alan mevcut Habaş Limanının gelişen gemi büyüklüklerine hizmet verebilmesi, depolama kapasitenin arttırması ve ihtiyaç duyulan alt ve üst yapı yatırımlarının gerçekleştirilebilmesi için kıyı kenar çizgisinin deniz ve kara tarafında yaklaşık 19,1 ha. alana ilişkin kurum/kuruluş görüşleri ve ilgili mevzuat hükümleri göz önünde bulundurularak; İzmir-Manisa Planlama Bölgesi 1/100.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planında “Liman Geri Hizmet Sahası” gösteriminin eklendiği K17 paftasında plan değişikliği hazırlanmıştır