İhsan Özbelge ÖZDURAN
Nardugan Bayramı… Şeb-i yelda…Ya da Noel…
24 Aralık 2022 Cumartesi

Kim bilir kaç kez dönmüştü de bu koca dünya güneşin etrafında?

Nice …Yıllar, mevsimler, aylar, haftalar, günler, saatler oluşmuştu…

Ve..

Kim bilir kaç kez tamamlamıştı da kendi ekseni etrafındaki turunu…

Ve kim bilir kaç kez geceler sabaha erişmişti ?

Kim bilir kaç kez karanlıklardan aydınlıklara uyanmıştı insanoğlu?  

Ve kim bilir kaçıncı kez savaşmıştı iyilikle kötülük..Gece ile gündüz ve karanlıkla aydınlık?

Gündönümü olarak adlandırdıkları bu büyük döngüyle…Kış mevsimini başlatıveren…

Bir 21 Aralık gecesini daha …Kim bilir kaçıncı kez geride bırakıvermişti insanoğlu? 

****

Dönence demişler…

Dünyanın iki ayrı kutbundaki meridyenlerde meydana gelen bu büyük astroloji olayına gökbilimciler.

Ve…Ekvatorun kuzeyinde yaşanan bu en uzun geceyi geride bırakarak gün doğumuna kavuşmayı

Güneş ışınlarının  oğlak dönencesine dik olarak gelmesi şeklinde değerlendirerek astroloji bilimine kayda geçmişler.

Ve… Bu en uzun geceye verilen isim… Şeb-i yelda olmuş Ortadoğu coğrafyasında…

21 Aralık tarihinde… En uzun gecenin sabahında güneşin doğuşuna atıfta bulunularak…

Aydınlıklara niyet edilerek yaşanır olmuş, yılın en uzun gecesi tüm kuzey yarım kürede. 

Ve…Türklerin atalarından olan eski Türkler…

Kış gündönümü ile gündüzlerin uzamaya başlamasının sevincini…  

Nardugan kelimesinin güneşin yeniden doğuşu olarak bilinen kelime anlamı ile buluşturmuşlar.

21 Aralık ile  22 Aralık gününü buluşturan o uzun geceyi …Nardugan Bayramı olarak kutlamışlar.

Türklerin islamiyeti kabul edişinden önceki inanışları imiş… Güneşin doğuşunu kutlama geleneği ile çam ağacı süsleme ritüeli …

Karanlıkların uzun sürmemesi ve karanlıkların aydınlıklara karşı galip gelmemesi için…

Yılın en uzun gecesinin bitişi ve güneşin doğuşu…

Neşe ile kurulan sofralarda türlü çeşit yemişler ve meyveler yenilerek kutlanır olmuş.

Ve…

Bin yıllarının başlarında dünya tarihinin en köklü devletlerinden olduğu bilinen ve en eski Türk devleti olan Hun İmparatorluğunun…

Avrupa Hun Devletini kurmasıyla… Avrupa’da da bilinir olmuş çam ağacı süsleme ritüeli 

Kuzey kutbunda yaşanan (21 Aralık )  yılın en uzun gecesinin …

Türk dünyasındaki Nardugan Bayramının ya da Ortadoğu’daki  Şeb-i yelda kutlamalarının 

Yılbaşı kutlamaları anlayışı ile Noel olarak adlandırılarak Hristiyan dünyasına geçtiğini  

Bu konudaki bilimsel araştırmalarından süzülüp gelen o kıymetli bilgileri ne güzel aktarmış…

İnsanlık tarihinin hafızası…Ömrüne bereket dilediğimiz Sümerolog Muazzez İlmiye Çığ

İlminin aydınlığını gelecek kuşaklara aktarmak şuuru ile…

Nasıl da güzel anlatıp anlamlandırmış, minik hikayelerle ne de güzel kitaplaştırmış 21 Aralık ritüelini…  

Adı “Çam Bayramı” olan kitabının kapağında…(Noel mi Nardugan mı?)diyerek kendi dili ile sormuş …

Ve yine…Sahip olduğu kıymetli bilgilerinin aydınlığı ile şöyle cevap vermiş.

”İşte, eski Türkler, Güneş’in yeniden doğuşunu bu Çam Bayramı ile kutluyorlarmış.Çam ağacının altına hediyeler koyarak ,iyi geçirdikleri bir yıl için Tanrı’ya teşekkürlerini sunuyorlar ,ağacın dallarına da ertesi yıl tanrıdan istekleri için adak bezleri bağlıyorlarmış.”

***

*Nardugan Bayramı…Şeb-i yelda…Ya da Noel…

Bu tanımları izah eden, mişli geçmiş zaman kipi ile kurulan bütün cümlelerin içinde yer alan…

Gelecek yılların  aydınlık olması yönündeki…İnsanoğlunun ortak dileğini…

Kulağıma çalınıveren eski bir beyitin satır aralarında buluyorum.

”Gün doğmadan meşime-i şebden neler doğar”diyen şairin düşüncelerinden süzülerek

Bu günlere gelmiş bu anlamı derin sözün Türkçe meali ile…

‘Gün doğmadan , gecenin karnından neler doğar’  diyerek….

Dünya var olalı beri ümidin insan hayatındaki yerinin önemine vurgu yapan…

Tüm inanışlardaki ve farklı kültürlerdeki ritüellerin ortak dili ile…

Ve de şimdiki zaman kipi ile umut dolu cümleler kuruyorum.

Karanlığın ve aydınlığın zihnimde yarattığı metaforla…

Cehaleti hatırlatan uzun karanlık gecelerin… İlimin ve bilimin aydınlığında yaşanacak refah dolu günlere evrilmesini diliyorum.

Nardugan: Güneşin doğuşu 

Şeb-i yelda: En uzun gece 

Meşime-i şeb: Gecenin karnı  

Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
Toplam 11 yorum var, 10 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
Nezahat Talay 25 Aralık 2022 Pazar 19:10

Aydınlık güzel günlere ulaşmak ümidiyle kalemine sağlık der sağlıklı mutlu bereketli yeni yıllar dilerim İhsancım??????????????????

Yorumu oyla      3      3  
Hülya sırt 25 Aralık 2022 Pazar 18:31

Yep yeni güzellıkler le dolu bir yıl omadı dileğile Kalemine ve emeğine sağlık İhsan ablacığım saygı ve sevgiler.

Yorumu oyla      3      3  
Erol Çağlar 25 Aralık 2022 Pazar 16:03

İhsan hanım kaleminize sağlık, ülkemiz için ve bütün insanlık için insanca yaşama standartlarının yükseldiği yılların başlangıcı olması dileği ile selamlarımı sunuyorum.

Yorumu oyla      3      3  
mehtap başer 25 Aralık 2022 Pazar 15:10

en güzel dileklerin yaşanabileceği bir yeni yıl diliyorum kaleminize sağlık ??

Yorumu oyla      3      3  
Mürvet Sungur 25 Aralık 2022 Pazar 11:28

Nardugan bayramı..Şeb-I Yelda..Ya da Noel … Çok güzel bir yazı olmuş. Ellerinize emeğinize sağlık

Yorumu oyla      3      3  
Berrin Yağcı 25 Aralık 2022 Pazar 10:50

İlimin, bilimin, barışın galip geldiği; umutlu, huzurlu, adaletli günlerin yaşanması diliyorum

Yorumu oyla      3      3  
Hülya Sabuncu 25 Aralık 2022 Pazar 09:05

Ne güzel bir yazı ile anlatmışsın bu özel günleri,geçişi İhsancım.Gündönümü hepimize hayırlar getirsin.Kalemine,gönlüne sağlık Canım.

Yorumu oyla      3      3  
Zehra Özbek 25 Aralık 2022 Pazar 06:42

Yazarın güçlü kalemini kutluyorum karanlıkların aydınlığa erişmesi dileğiyle

Yorumu oyla      3      3  
Betül Yıldırım 24 Aralık 2022 Cumartesi 22:21

İhsan hanım bu yazıda da yine günceli yakalamışsınız. Her zaman yazının içine serpiştirdiğiniz şiirlerle beyitlerle yazınıza da zenginlik katmışsınız. Çok güzel bilgilendirmişsiniz.Kaleminize sağlık .

Yorumu oyla      3      3  
Enver Olgunsoy 24 Aralık 2022 Cumartesi 16:28

Şeb i yelda Nardugan ile sonlaniyor Meşime i şeb den iyilikler,guzellikler doğsun inşallah..Nardugan ya da noel kutlu olsun.Saglik ve esenlikle...Çam bayramimiz tüm dunyaya hayirlar getirsin..

Yorumu oyla      3      3  
FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
Mehmet KARABEL
Mehmet KARABEL
Hayat dediğin dün başka bugün başka!
Dr. Hakan TARTAN
Dr. Hakan TARTAN
Bayram sorunlara nasıl geldi?
Nedim ATİLLA
Nedim ATİLLA
Hayaletin gölgesindeki Avrupa
Engin ÖNEN
Engin ÖNEN
Mahalle çok karıştı!
Tayfun MARO
Tayfun MARO
Yükselen trend; Ucuzluk
İhsan Özbelge ÖZDURAN
İhsan Özbelge ÖZDURAN
Bana bir masal anlat baba
Dr. Berna BRIDGE
Dr. Berna BRIDGE
İş ahlakı
Rifat ÖZER
Rifat ÖZER
İzmir'den…
Oytun NALBANTOĞLU
Oytun NALBANTOĞLU
Haziran 14!
Kemal ANADOL
Kemal ANADOL
Futbol ve siyaset...
ÇOK OKUNANLAR
ÇOK YORUMLANANLAR
FACEBOOK'TA EGE'DE SON SÖZ
GAZETE EGE'DE SONSÖZ
KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva