Ayda ÖZEREN
Argo, küfür ve şiir
4 Haziran 2022 Cumartesi

Müzik Önerisi: Söyletme beni cânım efendim kederim var –Münir Nurettin Selçuk

Yabancı bir lisanı anadilin gibi konuşmak istiyorsan eğer, o dilin hem kitap ağzını hem de sokak ağzını iyi kavraman lazım. Çok iyi konuşan iyi yazamayabilir, çok iyi yazan iki kelimeyi bir araya getiremeyebilir, çok iyi anladığını düşünebilir ancak alaya alındığında kendisinin farklı anlamlar içeren bambaşka bir diyaloğun içine düştüğünü fark edebilir insan.

Sonuçta sözel ve yazılı iletişim ihtiyaçlar doğrultusunda duygu, düşünce ve fikirlerimizi kişilerle paylaşma çabamızdır. Konuşmayı yeni öğrenen minikler bu yüzden çabuk sinirlenir, derdini anlatmak için müthiş bir çaba gösterir. Anlaşılmadığını düşündüğünde de mızmızlanır, ağlar…İfade etmek istediklerini bir türlü dile getiremedikleri içindir bütün asabiyetleri.

Dili öğrenme ve toplumla iletişim kurabilme yeteneği toplumsallaşma sürecinde kazanılır. BU etkileşim sürecinde kullanılan ortak dil kuşaklarla evrilir, bir yapboz parçası gibidir. Değişik formlarda değişik kültürlerde yeniden tasarlanır. Yerellik kazanır, mesleki değişime uğrar, kitleler arası jargonlar oluşur. Bu değişimler sırasında kendine has kurallar içeren ve dil bütünlüğünden uzaklaşan ve farklı anlamlar içeren farklı bir dil oluşur. Yapma dil dediğimiz bu dilin kaba tarafı argo ve küfürdür.

Bu yapma dil deşarj olmak istediğimizde, eğlencenin dozunu kaçırdığımızda ya da sinirlendiğimizde günlük hayatımızda sık sık kullanılan bir iletişim modelidir. Öfke, korku, hayret, aşırı sevinç veya isyan gibi en kuvvetli duygularımızı ifade etmek için kullanırken karşı tarafa duygusal acı verme, aşağılama veya şiddetli anlaşmazlığı kışkırtma kapasitesini de bilinçli olarak devreye sokarız.

Hayvan imgeleri de oldukça sık kullanılır. Ne suçları varsa öküz veya ayı olmak dışında!

Argo genelde üretilmiş farklı kelimelerden oluşur.

Kanka (kankardeş), inek (çalışkan, tuzlu (pahalı), kazık(çok pahalı), matrak (komik), sazan(her şeye inanan), beleş(bedava), kıro(kaba), Dandik(kalitesiz) vb. gibi…

Küfür ise aşağılayıcı ve küçük düşürücü sözlerdir. İnsanların onuruna, kişiliğine ve iffetine yönelik ağır ithamlar barındırır.

Elbette örnek vermeyeceğim, ama bir tanesi siyasete damgasını vurdu geçen gün…

Argo konuşana bir nebze tolerans tanınabilirken; küfüre tahammül olmuyor.

Argo mecaz özelliği gösterirken; küfür, ırza ve namusa direkt olarak dil uzatıyor.

Argo bir miktar zekâ parıltısı gösteriyor, küfür ise seviyesizliği…

Bazı dilbilimcilere göre argo zekâ ürünüdür. Argo tabii dilin arasından özenle seçilen kelimeleri anlam kaymasına uğratarak, bir iş, bir durum bildiren yeni, neşeli ve zevk ürünü yeni kelimelerin türetilmesiyle ortaya çıkıyor. Çok eleştirilse de “Erşan Kuneri” en güncel örneği.

Argo, günlük aktivitelerdeki ruh halimizi ifade etmek için kültürel yürekten gelen dilin en içgüdüsel halidir.

Argo bir sosyal gruba ait olabilir. Argo edebi bir eser içinde yaratılabilir ve bazen günlük dilden daha popüler bir hale dönüşebilir. İnsanlar iletişimlerini daha renkli, daha komik ve daha dostça yapmak için günlük konuşmalarda sık sık argoya başvurabilir.

Küfür ise; müstehcenlik, hakaret, sözlü saldırganlık, tabu konuşma, etnik ırksal hakaretler, kabadayılık içeren çirkin sözler içerir.

Küfür toplumsal alanda statü kazanma çabası olarak da kullanılır. Araştırmalar, küfür kelimelerinin saldırgan yapılı olduğunu hatta bazı kelimelerin diğerlerinden daha yıpratıcı, agresif, kaba, saygısız, üzücü olduğunu ifade etmektedir.

Ahlaki yozlaşmanın ve kültürel değişimin en belirgin göstergesi dilin değişmesidir. Kuşak çatışması da aynı dili konuşamamaktan çıkıyor zaten.

Eski Türk filmlerini izledikçe özlüyorum o temiz Türkçeyi, o şekilde konuşanları alaya alır muhtemelen yeni nesiller “beybaba Türkçe konuş” diyerek.

Zeki Müren’in kendine has kelime seçimleriyle bizlere seslenişini.

Eski TRT Spikerlerini.

Sabahattin Ali’nin hikâyelerini, Nazım Hikmet’in şiirlerini…

Dede Efendi’nin Münir Nurettin Selçuk’un eserlerini.

Argo ve küfür, sıkça her platformda her gün maruz kaldığımız sanatı, dili, hayatı kirleten üzerimizde kalın tortular bırakan toksik maddeler…

Şiir ise ruhumuzu besleyen, dilimizin pasını silen, duygularımızı en naif biçimiyle aktaran sevginin, hoşgörünün, insan olmanın en yüce hali değil mi?

“Söyletme beni cânım efendim kederim var

Bir gûne değil dildeki efgâr nelerim var

Bir bûseye cân vermek ile müşteri oldum

Güldü leb-i gül-fem dedi yok yok değerim var”

“İçimde yarım kalmış bir konuşmanın üzüntüsü vardı” derken Sabahattin Ali nasıl da küfür kullanmadan anlatmıştı hezeyanını?

Şiddet içermeyen tahrik etmeyen aşağılamayan bir dile dönebilir miyiz toplum olarak?

Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
Toplam 5 yorum var, 5 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
Ömer Özütemiz 5 Haziran 2022 Pazar 14:16

Şiddet içermeyen tahrik etmeyen aşağılamayan bir dile dönebilir miyiz ? Ekonomi iyiye giderse, hukuk ve adalet dönerse, eğitim düzelirse.. EVET

Yorumu oyla      2      3  
Sevil Tığrak 4 Haziran 2022 Cumartesi 19:19

Yine çok güzel bir konu üzerine yerinde açıklayıcı bir anlatımla karşılaştım Aydacım. İnşallah canım kardeşim benim. İnşallah. Biz bu hususa özen gösteren son nesil olmamak için çocuklarımızla çabalıyoruz. ????

Yorumu oyla      2      3  
Fatma Ersoy 4 Haziran 2022 Cumartesi 18:17

Nasıl zarif bir eleştiri uslübunuzun hayranıyız böyle kaliteli kalemlere o kadar Özlem duyuyoruz ki siz hep yazın

Yorumu oyla      2      3  
GÜLİZ ERGEN 4 Haziran 2022 Cumartesi 13:25

Çok güzel Harika bir değerlendirme

Yorumu oyla      2      3  
Hülya İnaner 4 Haziran 2022 Cumartesi 11:02

Tabii ki döneceğiz. Herşey gelir geçer. Yapmamamız gerekenleri öğreniyoruz bazan da yapmamız gerekenleri Ne güzel yazmışsın iyi ki varsın. Sevgilerimle

Yorumu oyla      2      3  
FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
Çağdaş ÖZGÜN
Çağdaş ÖZGÜN
Şiddeti Bir İnsanlık Problemi Olarak Anlamaya Çalışmak
Cumhur BULUT
Cumhur BULUT
Atatürk sevgisi Töre’dendir
Mehmet KARABEL
Mehmet KARABEL
İzmir için… İddialı… Heyecanlı… Ve hemen…
Engin ÖNEN
Engin ÖNEN
Eş dost kapitalizmi ve siyaset!
Nedim ATİLLA
Nedim ATİLLA
Yaşar Kemal artık İzmirli
Dr. Hakan Tartan
Dr. Hakan Tartan
Seçimler ve özgür irade!
Muhittin AKBEL
Muhittin AKBEL
İnsaf! Daha ne yapsın?
Tayfun MARO
Tayfun MARO
Korkularımız büyürken
Prof. Dr. Mustafa KAYMAKÇI
Prof. Dr. Mustafa KAYMAKÇI
Yerel seçimlerde beka sorunu olarak beyin göçünü düşünmek!
Rifat ÖZER
Rifat ÖZER
Bir yüzyıl daha!
ÇOK OKUNANLAR
ÇOK YORUMLANANLAR
GAZETE EGE'DE SONSÖZ
KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva