Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarının açıklanmasının ardından başlayan tercih sürecinde birçok aday, yeterli araştırma yapmadan ya da yanlış değerlendirmelerle liste hazırlayabiliyor. Uzmanlar, bu süreçte adayların daha bilinçli ve doğru kararlar verebilmelerine katkı sağlamayı amaçlayan uyarı ve önerilerde bulundu.
Üniversite tercihlerinde en sık yapılan 10 hata şöyle sıralanıyor:
1. KENDİNİ YETERİNCE TANIMADAN TERCİH YAPMAK: İlgi alanları, yetenekler ve kişilik özellikleri dikkate alınmadan yapılan tercihler, öğrencinin bölümüne uyum sağlamasını zorlaştırabilir.
2. ÜNİVERSİTELERİ YETERİNCE ARAŞTIRMAMAK: Üniversitenin akademik kadrosu, kampüs olanakları, sosyal yaşamı ve bulunduğu şehir hakkında bilgi edinmeden tercih yapmak, beklentiler ile gerçekler arasında önemli farklılıklar yaratabilir.
3. BÖLÜM İÇERİKLERİNİN YETERİNCE ARAŞTIRILMAMASI: Bir bölümün adından etkilenmek yerine ders içerikleri, uygulama olanakları ve mezuniyet sonrası çalışma alanları ayrıntılı şekilde incelenmelidir.
4. SINAV SONUÇLARINI YANLIŞ YORUMLAMAK: Puan ile başarı sıralaması arasındaki farkın bilinmemesi, tercih listesinin hatalı hazırlanmasına neden olabilir. Yerleştirmelerde esas belirleyici unsur başarı sıralamasıdır.
5. TERCİH KILAVUZUNU DİKKATLİ OKUMAMAK: Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu, tercih sürecinin temel rehberidir. Kılavuzun dikkatlice incelenmemesi önemli ayrıntıların gözden kaçmasına yol açabilir.
6. ÖZEL KOŞULLARI GÖZ ARDI ETMEK: Bazı programlarda sağlık raporu, fiziksel yeterlilik gibi ek koşullar bulunabilir. Bu şartların önceden bilinmesi ve değerlendirilmesi büyük önem taşır.
7. BAŞARI SIRALAMASI YERİNE PUANLARA ODAKLANMAK: Puanlar her yıl değişebilir; ancak başarı sıralamaları daha sağlıklı bir karşılaştırma olanağı sunar. Bu nedenle tercih planlamasında sıralama verileri esas alınmalıdır.
8. ORTAÖĞRETİM BAŞARI PUANI (OBP) KURALLARINI BİLMEMEK: Bir yükseköğretim programına yerleşen adayların, sonraki yıl yeniden sınava girmeleri durumunda OBP uygulamasında puan kaybı yaşayabileceklerini bilmeleri gerekir.
9. TERCİH SIRALAMASINI YANLIŞ OLUŞTURMAK: Tercih listesinde en çok istenen programlar üst sıralara yazılmalıdır. İstek sırasına göre hazırlanan listeler daha doğru sonuç verir.
10.TERCİH SAYISINI GEREĞİNDEN AZ TUTMAK: Sınırlı sayıda tercih yapmak, yerleşme ihtimalini azaltabilir. Dengeli, gerçekçi ve yeterli sayıda tercihten oluşan bir liste hazırlanmalıdır.
ALTIN KURALLAR
- KENDİNİZİ TANIYIN: Hangi çalışma ortamında mutlu olacağınızı, hangi alanlarda başarılı olabileceğinizi düşünün.
- PUANA DEĞİL BAŞARI SIRALAMASINA BAKIN: Üniversite yerleştirmeleri puana göre değil, başarı sıralamasına göre yapılmaktadır.
- TERCİHLERİNİZİ İSTEK SIRASINA GÖRE YAPIN: Tercih listenizin en üstünde en çok istediğiniz program yer almalıdır.
- İSTEMEDİĞİNİZ BİR BÖLÜMÜ YAZMAYIN: Sırf listeyi doldurmak için ilgi duymadığınız veya kayıt yaptırmayı düşünmediğiniz programları tercih listenize eklemeyin.
- KONTENJAN DEĞİŞİKLİKLERİNİ İNCELEYİN: Programların kontenjanları her yıl değişebilir.
- ÖZEL VE KOŞUL AÇIKLAMALARI DİKKATLE OKUYUN: Bazı programlarda sağlık raporu, fiziksel yeterlilik, güvenlik soruşturması veya özel beceri gibi ek koşullar bulunabilir.
- YENİ AÇILAN PROGRAMLARI ARAŞTIRIN: Bu programları değerlendirmek size önemli fırsatlar sunabilir.
- KONTENJANI DOLMAYAN PROGRAMLARI ANALİZ EDİN: Kılavuzda başarı sırası yazmayan programlar, geçen yıl kontenjanın dolmadığına işaret eder.
- BÖLÜM İSİM DEĞİŞİKLİKLERİNE DİKKAT EDİN: Bazı programların isimleri zaman içinde değişebilmektedir.
ÜÇ KATMANLI YAPI
İLK 4-5 TERCİH: En çok istediğiniz ve başarı sıralamasının biraz üzerinde kalan programlar. Kabul olasılığı düşük olsa da rüya listenizi buraya yazın.
5.-18. TERCİHLER: Yerleşme olasılığı yüksek, başarı sıralamanıza yakın programlar. Listenin ağırlık merkezi burası olmalıdır.
19.–24. TERCİHLER: Yerleşme olasılığının çok yüksek olduğu güvenli programlar.