EGEDESONSÖZ - İzmir’in Bergama ilçesinde, Küçükkaya (Kadriye) ve Tiyelti mahalleleri sınırlarında yer alan Asmalı Dere Başı mevkisinde tespit edilen arkeolojik alan için koruma kararı alındı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı İzmir 2 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, bölgede yapılan yüzey araştırmaları ve hazırlanan uzman raporları doğrultusunda alanın 1. (birinci) ve 3. (üçüncü) derece arkeolojik sit alanı olarak tescil edilmesine karar verdi.
Kurul kararında, 2025 yılında Prof. Dr. Felix Pirson başkanlığındaki ekip tarafından Bergama ve Kınık ilçelerinde gerçekleştirilen arkeolojik yüzey araştırmaları kapsamında söz konusu alanın tespit edildiği belirtildi.
Araştırmalar sonucunda, Küçükkaya (Kadriye) ve Tiyelti mahalleleri sınırları içerisinde bulunan Asmalı Dere Başı mevkisindeki arkeolojik alanın tesciline ilişkin hazırlanan raporlar kurul tarafından değerlendirildi.
Alanın güney kesiminde çiftlik yapısı bulunduğu, yapının yanında duvar kalıntıları arasında ve çevresinde seramik parçaları görüldüğü bilgisine yer verildi. Yapı yıkıntısının yaklaşık 25 metre batısında ise kaya üzerine işlenmiş yaklaşık 60 çarpoı 60 santimetre ölçülerinde bir figür bulunduğu, yüzey incelemesi raporunda bu figürün Kibele ile ilişkili kırsal kutsal alan olabileceğinin belirtildiği kaydedildi.
Kurul, hazırlanan tescil fişini uygun bularak alanın karar eki haritada işaretlendiği şekliyle 1. ve 3. derece arkeolojik sit olarak tesciline hükmetti. Böylece Bergama’daki söz konusu alan resmen koruma altına alınmış oldu.
KİBELE HAKKINDA
Kibele (Kybele), Anadolu kökenli, bereket, doğurganlık, doğa ve vahşi hayvanların hakimi olarak kabul edilen en büyük "Ana Tanrıça" figürüdür. Hititlerde Kubaba, Frigya'da Kybele olarak bilinen bu tanrıça, doğanın döngüsünü ve yaşamın devamlılığını simgeler, genellikle dağ doruklarında tapınım görür.
Raporda şu ifadeler yer aldı:
Söz konusu alan, İzmir ili, Bergama ilçesi, Küçükkaya (Kadriye Mahallesi, 110 ada 3 ve 132 ada 1 nolu parseller ile bir kısmı Tiyelti Mahallesi 132 ada 13 nolu parsellerde kalmaktadır. Alan Küçükkaya (Kadriye) Mahallesinin yaklaşık 2.5 km kuzeyinde, Tiyelt Mahallesinin ise yaklaşık 2.5 km doğusunda yer almaktadır. Alan Asmalıdere mevkii olarak geçmektedir Kurttepe olarak adlandırılan iki adet büyük tepenin arasında, tepenin güney eteklerinde yer almaktadır. Alar güneye doğru hafif eğimli olmakla birlikte genel olarak düzlüktür. Alanın güney kesiminde çiftlik yapısı olduğu düşünülen yapı kalıntıları ve kalıntıların arasında ve çevresinde keramik parçaları görülmektedir. Kesme taş yap kalıntılarına ait mimari parçalar alan çevresine dağılmıştır. Yapı yıkıntısının yaklaşık 25 metre batısında bir ade kayaya işlenmiş Yaklaşık 60X60 cm ölçülerinde bir niş bulunmaktadır. Yüzey incelemesi raporunda alanır Kibele İle ilişkili kırsal kutsal alan olabileceği belirtilmiştir.