Ozan EKİZ / EGEDESONSÖZ – Sıfır Atık Hareketi kapsamında ‘tek kullanımlık plastikler’ açısından kritik bir adım atıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, çevreye zararlı olduğu gerekçesiyle tek kullanımlık plastik çatal, bıçak, kaşık, yemek çubuğu, tabaklar, genleştirilmiş polistirenden (EPS-köpük) gıda kapları, içecek kapları ve içecek bardakları, plastik çubuklu kulak pamukları ve pipet gibi ürünlerin kullanım arzının sene sonunda yasaklanması bekleniyor.
Alınan ani kararla ilgili olarak; Ege Plastik Sanayicileri Derneği (EGEPLASDER) Yönetim Kurulu Başkanı ve Plastik Sanayicileri Federasyonu (PLASFED) Başkan Yardımcısı Şener Gençer Egedesonsöz’e değerlendirmelerde bulundu.
‘ÜRETİCİLER KARARI HABERLERDE GÖRDÜ’
Gençer, üreticilerin kararı haberlerde gördüğünün altını çizerek, “Karar haberlerde yayınlanınca üreticiler ilk defa duyuyorlar. Birisi Ankara’da bir şey söylüyor, doğru söylüyor ama planlaması nedir? Plastik ürünlerin doğayı kirlettiği ve kısa yoldan çöp oluşturduğu bilinmeyen bir şey mi? Planlamasını baştan yap. 30-40 sene önce tekstil en büyük ihracat kalemiydi, pamuk üretimini durdurduk su lazım diye. Pamuklar Yunanistan’dan gelmeye başladı. Yunanistan’da su bol mu ki? Bir anda neden kesip ithalat sürecini girdik? Bu nasıl bir planlama? Hepimiz plastik düşmanıyız madem kıyafetlerimiz polyestere döndü. O zaman üretmeyelim plastik. Uçaklar plastikten yapılıyor. Uçaklar eskiden çok aktarmalar yapıyordu, şimdi direkt uçuşlar yaygınlaştı. 150 tonluk uçak 90 tona düştü ve tek uçuşla seferi yapabiliyor. Plastiğe ihtiyaç var” dedi.
‘HER ŞEY PLANSIZ İLERLİYOR, KUYUYA TAŞ ATIYORLAR VE ÇIKARACAĞIZ DİYE UĞRAŞIYORUZ’
Kararın ani ve plansız bir şekilde aldığını belirten Gençer, “Türkiye’de yapılan her şey plansız. Biz Devlet Planlama Teşkilatı’nı bile kaldırdık. Birisinin günlük sözüyle başlıyor ve kuyuya bir taş atıyorlar. Çıkaracağız diye uğraşıyoruz. Plastik kullanımını azaltmak için 6 sene önce poşetler marketlerde paralı olacak dediler. Bu düzenleme marketin poşet harcamasının yapmasının önüne geçer ve markete iyilik yapmış olursun. Bu bir proje ve programdır. Hepsini birden yaparsan anlam taşır” diye konuştu.
‘YASAKLAMA KARARI MİLYARLIK YATIRIM YAPAN SANAYİYİ ÇÖKERTİR’
Plastik sanayisinde yatırımların ve sanayinin bu kararla birlikte ekonomik olarak büyük zorluklar yaşayacağını belirten Gençer, “Bu şekilde direkt bir yasaklama kararı sanayiyi çökertir. Milyarlarca liralık yatırım yapan sanayiler birkaç ay sonra ne yapacak? Sektörde kullanılan makineler çok yüksek paralara mal oluyor ve birçok makine yurtdışından geliyor. Kalıpçılar yüzbinlerce lirayla kalıp yaptırabiliyor. Orada yüz milyarlarca liralık yatırım var, batacak mı dükkanlar? Ne yapmamız lazım?” dedi.
‘ALINAN KARAR DOĞRU AMA PLAN YAPILMASI LAZIM’
Kararı doğru bulduklarını ancak planlama olmasını gerektiğini belirten Gençer, “Plastiğe dair alınan kararların belli bir program dahilinde yapılması lazım. Kreşlere giden çocuklara çöplerin ayrıştırılmasını öğreteceksin ki o zaman 20 sene sonra Türkiye’de Almanya’daki gibi çöpler ayrıştırılarak atılabilsin. Sokağa kimse çöp atmasın. Alınan karar doğru ama planlamasını ne zaman yapacaksın? Üretimi durdurmadan ihracata teşvik et, içeride adım adım yasaklama yöntemine doğru ilerle. Tek kullanımlık değil, 10 defa kullanılacak malzemelere dönüştür. Bunu proje halinde adım adım yapalım” ifadelerini kullandı.
‘PLASTİK ÜRETİCİLERİNİ ÇAĞIRSALAR DAHA İYİ OLURDU’
Karar alınırken üreticilere de fikir danışılması gerektiğini belirten Gençer, şunları söyledi:
Direkt zararlı deyip yasaklayacağına Avrupalılar gibi önlemler al. Karar doğru ama uygulanması ve programlanması önemli olan. Birisi Ankara’da koltuğa oturup karar alıyor. Plastik üreticilerinin temsilcileri çağırsalar ve ona göre karar alsalar daha iyi olurdu.