Kıdem tazminatları, işten çıkarmanın yanısıra bazı durumlarda çalışanın kendi isteğiyle ayrılmasından sonra da işletilebilmektedir.’¶ Bu yazımda okurlarımızdan birinden gelen bir soruyla bu konuya açıklık getirmeye çalışacağım.
"Emin Bey, 03.05.1968 doğumluyum. Özel bir şirkette 17 yıl 4 aydır çalışıyorum ve patronlarımla ciddi sorunlarım var, istifa etmem için bana yapılmayan haksızlık kalmadı. İşten ayrılarak kıdemimi yakmak istemiyorum. Kıdem tazminatımı alarak işten ayrılmak istiyorum. Bana yol gösterir misiniz?"
Değerli okuyucum, İş Kanunu’’nun 24. maddesi gereği haklı sebepleriniz yoksa işten kendi isteğinizle ayrıldığınız taktirde kıdem tazminatı alamazsınız. Ancak 1475 sayılı eski İş Kanunu’’nun halen yürürlükte olan 14. maddesi gereği yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi isteğinizle işten ayrılırsanız kıdem tazminatına hak kazanırsınız.
Söz konusu maddeye göre en az 15 yıldan beri sigortalı olan ve en az 3600 sigortalılık günü olanlar işyerinden kendi isteğiyle ayrılarak kıdem tazminatını alabilir ve ayrıldıktan sonra emeklilik için gerekli olan yaşını doldurduktan sonra emekliye ayrılabilir.
Ancak bunun için Sosyal Güvenlik İl Müdürlükleri’’nden / Sosyal Güvenlik Merkezleri’’nden öncelikle söz konusu şartları tamamlayıp emeklilik yaşını beklediğinize dair ( kıdem tazminatı alabilmek için ) bir yazı alıp bu yazıyı işvereninize ibraz ettikten sonra işten ayrılmanız gerekmektedir. Kıdem tazminatınız; brüt ve giydirilmiş 30 günlük ücretin tespitinden sonra, tespit edilen rakamın kıdem yılınız ile çarpılması sonucu belirlenir. Giydirilmiş ücrete, almış olduğunuz brüt ücretin üstüne para ve parayla ölçülebilir süreklilik gösteren gıda, sağlık, giyim, yemek, nakdi ve ayni yardımlar gibi menfaatlerin tamamı dahil edilecektir.
"01.03.1965 doğumluyum. 1987 Haziran ayında bir tekstil atölyesinde işe başladım. 1985 yılında askerliğimi yaptım. Halen sigortalı çalışıyorum ve 3980 günüm var. Kaç yaşında emekli olurum." Halit Yapıcı
Halit Bey, normal koşullarda 50 yaşında 5375 günü tamamlarsanız emekli olabilirsiniz. Ancak askerliğinizi ne kadar yaptığınızı belirtmemişsiniz. Eğer 18 ay askerlik yaptıysanız ve askerlik borçlanması yaparsanız sigortalılık başlangıç tarihiniz söz konusu güne kadar geri çeker ve 49 yaş ve 5300 günden emekli olabilirsiniz. 01.03.2014 tarihinde 5300 günü tamamlarsanız emekli olabilirsiniz.