Metehan UD / EGEDESONSÖZ – İzmir’in akciğerleri arasında gösterilen Yamanlar Dağı’ndaki Karagöl Tabiat Parkı yakınında planlanan taş ocağı projesiyle ilgili kritik bir karar alındı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Menemen ilçesi Kır Mahallesi sınırlarındaki kalker ocağı ve kırma-eleme tesisi projesinin ÇED sürecini ertesi gün sonlandırdı.
İzmir Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü tarafından yayımlanan resmi yazıda, S.K.Y. Petrol Madencilik İnşaat Nakliye San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından planlanan proje kapsamında sunulan tanıtım dosyasının değerlendirildiği belirtildi. Ancak daha önce verilen mahkeme kararları ve Bakanlık Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nün görüşleri doğrultusunda, başvurunun uygun bulunmadığı ifade edildi.
Resmi yazıda, mahkeme kararlarında belirtilen gerekçelerin dikkate alınmadan yapılan başvuruların reddedilmesi gerektiği vurgulanırken, projenin telafisi mümkün olmayan çevresel etkilere yol açabileceği değerlendirmesine yer verildi. Bu nedenle ÇED Yönetmeliği’nin ilgili maddesi uyarınca proje için yürütülen ÇED süreci sonlandırıldı ve dosya iade edildi.
ORMAN ALANINDA PLANLANMIŞTI
Proje dosyasına göre faaliyet alanı Menemen’in Kır Mahallesi’nde yaklaşık 10,75 hektarlık sahayı kapsıyordu. Tapu kayıtlarında ve çevre düzeni planlarında “orman alanı” statüsünde yer alan bölgede kalker ocağı ve kırma-eleme tesisi kurulması planlanıyordu.
Karagöl Tabiat Parkı’na yaklaşık 2 kilometre mesafede bulunan proje sahası, yoğun orman varlığı, doğa yürüyüş parkurları ve rekreasyon alanlarıyla çevrili konumuyla dikkat çekiyordu.
MAHKEMELER DAHA ÖNCE DE İPTAL ETMİŞTİ
Söz konusu proje daha önce de yargıya taşınmış, İzmir 2. ve 6. İdare Mahkemeleri tarafından verilen iptal kararları Danıştay tarafından da onanmıştı. Bakanlık da geçmişte mahkeme gerekçeleri giderilmeden yapılan başvuruların mevzuata aykırı olduğu yönünde değerlendirme yapmıştı.
Son olarak şirket tarafından yeniden hazırlanan proje dosyasıyla ÇED süreci başlatılmıştı. Ancak yapılan teknik ve hukuki değerlendirmeler sonucunda Bakanlık ve İl Müdürlüğü, ÇED sürecinin sonlandırılmasına karar verdi.
ŞİRKET ALİAĞA MERKEZLİ
Ticaret Sicil Kayıtları'na göre SKY Petrol Şirketi'nin sahibi Kayhan Yalçınkaya görünüyor. Aliağa merkezli şirketin sahibi olan Yalçınkaya'nın Aliağa'da birçok yatırımı ve projesi bulunuyor. Yalçınkaya aynı zamanda petrol markası TECO'nun da yönetim kurulunda yer alıyor.
Yazıda şu ifadeler yer aldı:
İlgi a) da kayıtlı başvuru ile, İzmir İli, Menemen İlçesi, Kır Mahallesinde, 85306 Ruhsat Numaralı (ER 3328479) II. Grup (A) numaralı sahada S.K.Y. Petrol Madencilik İnşaat Nakliye San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından gerçekleştirilmesi planlanan "85306 Ruhsat Numaralı (ER 3328479) II. Grup (A) Kalker Ocağı ve Kırma-Eleme Tesisi" projesi ile ilgili olarak hazırlanan ve Müdürlüğümüze e- ÇED sistemi üzerinden sunulan proje tanıtım dosyasının ÇED Yönetmeliği çerçevesinde değerlendirilmesi süreci başlatılmış, İlgi b) de kayıtlı yazımız ile, projenin ÇED süreci hakkında Bakanlığımızdan görüş talep edilmiştir. İlgi yazımıza cevaben gelen ilgi c) de kayıtlı yazıda;
"....Söz konusu talep ile ilgili olarak bahse konu 85306 Ruhsat Numaralı sahada yapılması planlanan Kalker Ocağı ve Kırma Eleme Tesisi faaliyetinin ÇED sürecine yönelik olarak tesis edilecek nihai işlemin ilgi (b)'de kayıtı yazımız ile Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün ilgi (a)'da kayıtlı yazısı doğrultusunda yapılması bildirilmişti. Adı geçen yazıda "....Yapılan yeni başvurularda Mahkeme kararı gerekçelerinin teknik olması nedeniyle, Mahkeme kararlarında yer alan gerekçelerin gözetilip gözetilmediğine ilişkin olarak Genel Müdürlüğünüz/İl Müdürlüklerince yapılacak değerlendirme neticesinde; iptal kararı gerekçeleri gözetilmeksizin yapılan aynı nitelikteki yeni başvurunun reddedilmesi gerektiği, bununla birlikte aynı nitelikte olmasa dahi, yapılan her yeni başvuruda, iptal kararı gerekçelerinin Genel Müdürlüğünüzce/İl Müdürlüklerince gözetilerek ÇED kararı verilmesinin idare hukukuna hakim olan ilkelere, ihtiyata ve usul ekonomisine uygun olacağı değerlendirilmektedir." denilmektedir.
Bu kapsamda 85306 Ruhsat Numaralı (ER 3328479) II. Grup (A) numaralı sahada 10,75 hektar alanda S.K.Y. Petrol Madencilik İnşaat Nakliye San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından gerçekleştirilmesi planlanan "85306 Ruhsat Numaralı (ER 3328479) II. Grup (A) Kalker Ocağı ve Kırma-Eleme Tesisi" projesi ile ilgili olarak Çevrimiçi ÇED Yönetim Sistemi üzerinden sunulan Proje Tanıtım Dosyası ile ilgili olarak, faaliyete ilişkin mahkeme kararları ve Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün ilgi (a)'da kayıtlı yazısı gereği yapılan ve yapılacak olan başvuruların telaffisi mümkün olmayan çevresel olacağı gerekçesi ile reddedilmesi Bakanlığımızca uygun mütalaa edilmektedir. "olarak değerlendirilmiştir.
Bu nedenle, 29.07.2022 tarihli ve 31907 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ÇED Yönetmeliği'nin 5. maddesinin 2. bendinde yer alan a) "Projenin gerçekleştirilmesinin ilgili mevzuat bakımından uygun olmadığının tespiti halinde, ÇED süreci aşamasına bakılmaksızın sonlandırılır." hükmü gereğince ÇED sürecinin sonlandırıldığı Bakanlık ve İl Müdürlüğü internet sayfasından ilan edilir. Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü'nün görüşü dikkate alınarak projenin ÇED süreci sonlandırılarak iade /iptal edilmiştir.
Fotoğraflar: Yücel Sevingül