Ekonomi

Bilirkişiden Lodos'un planına veto!

İzmir'in Karaburun ilçesinde Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş. tarafından planlanan Güneş Enerji Santrali (GES) projesine ilişkin açılan davada bilirkişi raporu mahkemeye sunuldu. Raporda, projeye esas imar planlarının şehircilik ilkeleri, planlama esasları, ilgili mevzuat ve kamu yararı açısından uygun olmadığı değerlendirmesine yer verildi.

Abone Ol

EGEDESONSÖZ- Karaburun Rüzgar Enerji Santrali'ne yardımcı kaynak olarak kurulması planlanan Güneş Enerji Santrali (GES) projesine ilişkin 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ile 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı, 10 Ekim 2025 tarihli Bakanlık oluru ile onaylanarak 23 Ekim 2025'te askıya çıkarılmıştı.

Planlara karşı Küçükbahçe Mahalle Muhtarlığı ile Yaylaköylü Mustafa Şenbahar tarafından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı aleyhine İzmir 7. İdare Mahkemesi'nde iptal ve yürütmenin durdurulması istemiyle dava açıldı.

Dava kapsamında 21 Nisan 2026 tarihinde proje sahasında keşif ve bilirkişi incelemesi yapıldı. Hazırlanan bilirkişi raporu dosyaya sunuldu. Raporda, dava konusu 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ile 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı'nın üst ölçekli plan kararlarına, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, ilgili mevzuata ve kamu yararına uygun olmadığı yönünde görüş bildirildi.

Bilirkişi raporunun sonuç bölümünde şu değerlendirmeye yer verildi:

"Davaya konu olan alanda yapılan tespit ve değerlendirmelere bağlı olarak dava konusu 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı'nın ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı'nın belirtilen açılardan üst ölçekli plan kararlarına, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, ilgili mevzuata ve kamu yararına uygun olmadığı görüşüne varılmıştır."

Bilirkişi İncelemesi Raporu’nda Öne Çıkanlar;

1)Karaburun - Ildır Körfezi Özel Çevre Koruma Bölgesi 1/25.000 ölçekli Nazım İmar Planı’nda dava konusu alan için kısmen “Zeytinlik Alanlar” plan kararı öngörülmüş olmasına rağmen dava konusu 1/5000 ve 1/1000 ölçekli imar planlarında “Enerji Üretim Alanı (Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Dayalı Üretim Tesis Alanı, Güneş Enerji Santrali)” plan kararı öngörülmüş olması, üst ölçekl iKaraburun-Ildır Körfezi Özel Çevre Koruma Bölgesi 1/25.000 ölçekli Nazım İmar Planı’na uygun değildir

2) Davaya konu araziler, Karaburun ilçesi, Yaylaköy Mahallesi ve Küçükbahçe Mahallesi sınırları içerisindedir. Plan kapsamındaki arazilerin bir bölümü Yaylaköy yerleşim alanının 650 metre batısında, diğeri ise 550 metre doğusunda olacak şekilde 2 parça şeklindedir. Yaylaköy’ün batısındaki büyük parça yaklaşık 127 hektar, doğusundaki ise yaklaşık 12 hektar yüz ölçümlü olup toplam dava konusu araziler yaklaşık 139 hektar büyüklüktedir.

3)Nitelikli tarım topraklarının plan kararları ile korunması vazgeçilmez bir planlama ilkesidir. Bu kapsamda değerlendirildiğinde, Yaylaköy’ün batısında tespit edilen 624.624 m2 tarımsal niteliği korunacak özel ürün arazilerinin 1/1000 ve 1/5000 ölçekli imar planlarında “Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Dayalı Üretim Tesis Alanı, Güneş Enerji Santrali”ne yönelik olarak planlanmış olması dava konusu alanın tamamının “Özel Çevre Koruma Bölgesi” olması hususu da dikkate alındığında şehircilik ve koruma ilkelerine, planlama esaslarına ve kamu yararına uygun değildir.

Bilirkişi raporu bağlayıcı nitelik taşımasa da, mahkemenin davaya ilişkin vereceği kararda önemli değerlendirme unsurlarından biri olarak dosyada yer alacak.



'PLANIN İPTALİNİ BEKLİYORUZ'
Karaburun Sivil İnisiyatif’ten konuyla ilgili yapılan açıklamada “..Karaburun Rüzgar Enerji Santraline Yardımcı Kaynak Güneş Enerji Santrali (GES) Projesi’ne ilişkin 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı Plan Açıklama Raporu hukuki çerçeve ve planlama ilkeleri açısından değerlendirilmiş ve Karaburun Sivil İnisiyatif adına ilgili kurumlara iletilmişti. Ayrıca, Yaylaköy ve Küçükbahçe Muhtarlıkları da proje ile ilgili itirazlarını kurumlarla paylaşmıştı. Karaburun Yarımadası’nın %89’unu kapsayacak şekilde 7 RES proje sahası mevcuttur. Lodos Enerji, 87 RES türbinine ilave ÇED onayı alan 41 RES türbini ile bu sayıyı 128’e çıkartmıştır. Aralarında Karaburun Sivil İnisiyatif temsilcilerinin, Parlak ve Küçükbahçe Muhtarlıklarının olduğu 41 Türbinin ÇED İptali davasında ÇED iptal edilmiştir. Yargı süreci devam etmektedir. Bu arada, Lodos Enerjinin GES Projesi Yaylaköylüler tarafından yargıya taşınmış ÇED’i iptal edilmiştir. Firmanın 2. ÇED süreci tekrar yargıya taşınmış,İzmir 5.İdare Mahkemesi'nin 2025/91 E. Sayılı dosyasından görülen ÇED iptali davasında bilirkişi heyeti, “..imar planlama alanı içinde yer alan kurulmak istenen GES projesinde, kamu yararı bulunmadığını..” ifade etmiştir. Bilirkişi bu kez, ÇED İptal davası süren Lodos’un GES Projesi İmar Planları için de “..planlarda kamu yararı yoktur..” denildi.

Açıklamada şu ifadelere yer verildi:

Bakanlık, mahkeme kararı kesinleşmeden imar planlarını askıya çıkarmıştır. 2872 sayılı Çevre Kanunu’nun 10. maddesi uyarınca, ÇED Olumlu kararı kesinleşmeden proje ile ilgili olarak “onay, izin, teşvik, yapı ve kullanım ruhsatı verilemez; proje için yatırıma başlanamaz ve ihale edilemez.”Dolayısıyla, dava süreci tamamlanmadan projeye ilişkin planların onaylanması ve askıya çıkarılması, ÇED kararının kesinleşmesini beklemeksizin işlem yapıldığı anlamına gelmektedir. Bu durum, ilgili mevzuat ile çelişmektedir.

Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş. tarafından planlanan Karaburun Rüzgar Enerji Santraline Yardımcı Kaynak Güneş Enerji Santrali (GES) Projesine ilişkin ÇED Olumlu Kararının iptaline yönelik dava sonuçlanmadan planların onaylanması ve Özel Çevre Koruma Bölgesi sınırları içinde yer alan projenin “Zeytinlik Alan”, “Doğal Karakteri Korunacak Alan” ve MeraKanunu kapsamında kalan alanlar üzerinde önerilmesi kabul edilemez. 7. İdare Mahkemesi 2025/2048 Esas’ta açılan davadan, İmar Planlarının İptal kararının çıkmasını bekliyoruz..”

NE OLMUŞTU?
İzmir ili, Karaburun ilçesinde Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş. tarafından planlanan Karaburun Rüzgar Enerji Santraline Yardımcı Kaynak Güneş Enerji Santrali (GES) Projesi’ne ilişkin 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı, 10.10.2025 tarihli Bakanlık Oluru ile ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 109. maddesi uyarınca onaylanmış ve 23.10.2025 tarihinde askıya çıkarılmıştı.

Karaburun Rüzgar Enerji Santraline Yardımcı Kaynak Güneş Enerji Santrali (GES) Projesi’ne ilişkin 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı Plan Açıklama Raporu hukuki çerçeve ve planlama ilkeleri açısından değerlendirilerek hazırlanan rapor, Karaburun Sivil İnisiyatif adına ilgili kurumlara iletilmiş, Yaylaköy ve Küçükbahçe Muhtarlıkları da proje ile ilgili itirazlarını kurumlarla paylaşmıştı.

Küçükbahçe Muhtarlığı ve Yaylaköylü Mustafa Şenbahar tarafından Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı adına İzmir 7. İdare Mahkemesi 2025/2048 Esas’ta açılan davada, Karaburun ilçesinde Lodos Karaburun Elektrik Üretim A.Ş. tarafından planlanan Karaburun Rüzgar Enerji Santraline Yardımcı Kaynak Güneş Enerji Santrali (GES) Projesi’ne ilişkin 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı ve 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planının iptali ve yürütmesinin durdurulması istenmiş, davaya ilişkin mahalinde keşif ve bilirkişi incelemesi 21.4.2026 tarihinde yapılmıştı.

LODOS ENERJİ KİME AİT?
1970'li yıllarda kurulan Alto Holding, 1990'lı yılların başında Köhler Elektrik Sayaçları'nı kurdu ve üretimine başladı. 1996'da yılında faaliyet alanını genişleten şirket, Alman ortaklarıyla Tekirdağ Çorlu'da 30 bin metrekarelik alana kurulu Altoteks Tekstil Giyim Boya Apre Sanayi adlı firmayı hayata geçirdi. Ardından Altoteks Kumaş Pazarlama, Altoel Elektrik Elektronik Sanayi gibi şirketleri devreye alan firma, 2004'te ise elektrik üretiminde önemli bir adım attı ve Lodos Elektrik Üretim firmasını satın aldı. Şirketin sahipleri arasında Mehmet Uçar, Tahsin Uçar ve Şükrü Uçar yer alıyor. Alman şirketler ve Alman finans kuruluşlarıyla da bağı bulunan Lodos Şirketi'nin birçok alanda yatırımı bulunuyor