ABD Hazine Bakanlığı Çarşamba günü yaptığı açıklamada, toplam ABD borcunun ilk kez 40 trilyon doları aştığını ve sosyal güvenlik programları ile faiz ödemeleri için artan maliyetlerin, vergi indirimleriyle elde edilen gelirleri çok geride bırakmasıyla birlikte, mali bir krizin yaklaştığına dair yeni uyarılar yapıldığını belirtti.
Hazine Bakanlığı'nın son günlük nakit ve borç bakiyeleri açıklamasına göre, Salı günü itibarıyla toplam kamu borcu 40,047 trilyon dolar olarak gerçekleşti. Bu toplam, halkın elinde bulunan 32,266 trilyon dolarlık Hazine tahvillerini ve 7,782 trilyon dolarlık hükümet içi borç varlıklarını içeriyor.
Federal hükümetin borçları, Başkan Donald Trump'ın Ocak 2017'de ilk kez göreve başlamasından bu yana 19,95 trilyon dolardan on yıldan kısa bir sürede iki katından fazla arttı. Bu artışın yaklaşık üçte biri, Trump ve eski Başkan Joe Biden'ın COVID-19 pandemisine yönelik müdahaleleri finanse etmek için iki yıl boyunca yaptıkları yoğun hükümet borçlanması sırasında gerçekleşirken, geri kalanını ise her iki başkanın mali politika tercihleri ve uzun süredir devam eden vergi ve harcama dengesizlikleri oluşturuyor.
Bütçe denetleme grupları haftalardır bu eşiğin aşılacağını öngörüyor ve yasa koyucuların sürdürülemez mali görünümle yüzleşmeleri ve vergileri artırmaları, harcamaları kısmaları veya her ikisini de yapmaları halinde tam teşekküllü bir borç krizinin patlak verebileceği konusunda sert uyarılarda bulunuyorlardı.
"NE KADAR BORÇLANIRSAK ENFLASYON DA O KADAR ARTAR"
Sorumlu Federal Bütçe Komitesi Başkanı Maya MacGuineas, "40 trilyon dolarlık borç yalnızca hükümetin kayıtlarında yer almıyor, ekonominin her tarafında hissediliyor ve bir şekilde insanların ceplerine de yansıyor." diye belirtti.
Hazine verilerinin açıklanmasının ardından MacGuineas, "Ne kadar çok borçlanırsak, enflasyonu o kadar çok artırırız, bütçedeki diğer öncelikleri o kadar çok geri plana atarız ve kendimizi hem yurt içindeki acil durumlara hem de yurt dışındaki karışıklıklara karşı savunmasız bırakırız" dedi.
Borcun 39 trilyon dolara ulaşmasından beş aydan kısa bir süre sonra 40 trilyon dolara ulaşıldığını ve ilk kez 1 trilyon dolara ulaşması 1981 yılına kadar sürdükten sonra 20 yıldan kısa bir sürede dört katına çıktığını söyleyen MacGuineas, "Küresel bir gücün mali gerilemesinin ne kadar tahmin edilebilir hale gelebileceği şaşırtıcı." diye ekledi.
TAHVİL PİYASASINDAKİ DALGALANMALAR
ABD'li küresel alacaklılar şimdiden endişelenmeye başlamış olabilir; zira ABD Hazine tahvillerinin yaklaşık üçte birini elinde bulunduran yabancı yatırımcıların talebi geçen sene boyunca azaldı.
2021'den bu yana en yüksek getiriyle gerçekleşen 25 milyar dolarlık 30 yıllık ABD Hazine tahvili ihalesinden günler sonra, yatırımcıların yüklü miktarda ABD devlet tahvili ihracı karşısında daha yüksek getiri talep etmesiyle, uzun vadeli tahvillerin getirileri Salı günü neredeyse yirmi yılın en yüksek seviyelerine ulaştı. Getiriler, tahvil fiyatlarıyla ters orantılı olarak hareket ediyor.
Çarşamba günü, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, uzun vadeli tahvil getirilerini tekrar aşağı çekmek için cesur bir adım atarak, 10 ila 30 yıllık Hazine tahvillerinin geri alım büyüklüklerini iki katına çıkararak işlem başına en az 4 milyar dolara yükselteceğini duyurdu.
Uzun vadeli Hazine tahvil getirilerinin yükselmesi, konut kredileri, otomobil ve ticari krediler için faiz oranlarını yukarı çekme eğiliminde. Borç yığını azalma belirtisi göstermezken, Trump Çarşamba günü sık sık dile getirdiği düşük faiz talebini yineledi.
PANDEMİ DÖNEMİNDEKİ HARCAMALAR VE DAHA FAZLASI
ABD Hazine Bakanlığı geçen hafta, gümrük vergisi iadelerinin gümrük gelirlerini art arda üçüncü ayda da eksiye düşürmesi ve yaşlılar için sağlık hizmetleri ile sosyal güvenlik ödemelerinin artmaya devam etmesi nedeniyle, Temmuz'un aylık açığı 432 milyar dolar olarak bildirildi. Bu açık, ABD tarihindeki dördüncü en yüksek aylık açık olarak kayıtlara geçti. 2026 mali yılının ilk 10 ayındaki açık, mevcut mali yılın bitimine iki ay kala, 2025 mali yılının tamamındaki toplam açığı şimdiden aşmış durumda.
Donald Trump, Cumhuriyetçi Parti'deki azalan mali disiplin yanlısı üyeleri büyük ölçüde görmezden gelerek, iki dönem boyunca yüksek harcamaları savundu. Kamu borcu Trump'ın ilk döneminde 7,8 trilyon dolar arttı ve bunun yarısından fazlası, görevdeki son dokuz ayında pandemiye verilen karşılık sırasında birikti.
Trump'ın Ocak 2025'te ikinci kez göreve gelmesinden bu yana, ABD'nin borç yükü 3,8 trilyon dolar artarak, iki dönem boyunca toplamda 11,6 trilyon dolara ulaştı.
Joe Biden'ın görev süresi boyunca kamu borcu 8,4 trilyon dolar arttı. Bu artışta COVID-19'dan sonraki toparlanma harcamalarının yanı sıra, altyapı yatırımları, temiz enerji sübvansiyonları ve Demokrat Parti'nin savunduğu diğer öncelikler için yapılan büyük ölçekli harcamalar da etkili oldu.
Sorumlu Federal Bütçe Komitesi, Trump ve Biden'ın politika tercihlerinin, her ikisinin de göreve geldikleri dönemdeki mevcut harcama yasaları kapsamında birikecek miktarın ötesinde federal borç seyrini artırdığını tahmin ediyor.