ABD ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki ticaret köprüleri, Washington'dan gelen çelişkili sinyaller ve yargı kararlarıyla sarsılıyor.
Avrupa Parlamentosu (AP), ABD Başkanı Donald Trump'ın yeni gümrük vergisi stratejisi netlik kazanana kadar ikili ticaret anlaşmasına dair tüm yasama faaliyetlerini durdurma kararı aldı.
Pazartesi günü itibarıyla yürürlüğe giren askıya alma kararı, küresel ticaret arenasındaki belirsizliği en üst seviyeye taşıdı. Geçtiğimiz yaz döneminde Trump ile Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen arasında sağlanan uzlaşı, aslında Avrupa tarafı için oldukça ağır yükümlülükler barındırıyordu.
Söz konusu 'asimetrik' mutabakat; AB ihracatının büyük bölümüne yüzde 15 vergi getirilmesini, buna karşın ABD sanayi mallarının birliğe gümrüksüz girmesini öngörüyordu. Brüksel, Ukrayna konusundaki güvenlik desteğinin sürmesi ve topyekûn bir ticaret savaşının önlenmesi adına bu şartlara 'evet' demişti.
Yüksek Mahkeme kararı dengeleri değiştirdi
Süreci çıkmaza sokan asıl gelişme ise ABD içinden geldi. ABD Yüksek Mahkemesi, Trump'ın gümrük vergilerini tek taraflı belirlemek için kullandığı 'acil durum yetkileri yasasını' iptal etti. Bu hukuki engele rağmen Trump'ın küresel vergileri kademeli olarak yüzde 15'e çıkaracağını duyurması, Avrupa'da güven kaybına yol açtı.
Gelişmeler üzerine Avrupa Parlamentosu Ticaret Komitesi Başkanı Bernd Lange acil toplantı kararı alırken, en güçlü siyasi grup olan EPP'nin baş müzakerecisi "Durum netleşene kadar süreci ertelemekten başka seçeneğimiz kalmadı" açıklamasında bulundu.
Piyasalarda risk algısı yükseldi
Gelişmeler, piyasalarda risk iştahını da etkiledi. Wall Street vadeli işlemlerinde görülen düşüş eğilimi ve dolar endeksindeki gerileme, artan ticaret gerilimi beklentileriyle ilişkilendiriliyor. Yatırımcıların ABD varlıkları için daha yüksek risk primi talep ettiği, ticaret savaşlarına yönelik endişelerin ise güvenli liman olarak görülen altına talebi desteklediği belirtiliyor.