Mehmet KARABEL
Sahneye çıkan ilk Türk kadınına ne dedi?
10 Şubat 2019 Pazar

Bugün Pazar…

Hiç bitmeyen sevgi ve saygıyla…

Atatürk’ü bu köşede anma ve hatırlama günü…

Bir kez daha…

Az bilinen yaşanmış bir öyküyü paylaşalım…

Bunu yaparken de…

Bu anıyı bugünlere taşıyan ve…

Afife Jale ile birlikte…

Türk Tiyatrosu’nun ilk Müslüman kadın oyuncusu olarak anılan…

Bedia Muvahhit’i…

Saygıyla analım…

***

Bedia Muvahhit, 1897 İstanbul doğumluydu… Asıl adı, Emine Bedai Şekip’ti… Notre Dame de Sion Lisesi mezunuydu… En büyük arzusu sanatçı olmaktı… 1914'te yeni kurulan Darülbedayi'ye girdi… Yedi yıl sonra, bir oyun sonrası fotoğrafını istediği aktör Ahmet Refet Muvahhid ile evlendi… Turneye çıkmaya başladı… Ve 1923’te, bir akşam yolu Atatürk ile kesişti… Gerisini bu ölümsüz sanatçıdan dinliyoruz…

***

Eşim Ahmet Refet, İzmir’e arkadaşlarıyla bir turne yapmıştı… Ben de gittim… Mustafa Kemal merak etmiş, sordurmuş:

“Sahnede kimler var?” diye…

Onlar da:

“Ermeni hanımlar var” demişler…

Mustafa Kemal Paşa o zaman eşime sormuş:

“Niye senin eşin çıkmıyor? O oynasın! Gelip seyredeceğim…”

Mustafa Kemal’in benim sahneye çıkmamı istemesi de şundan:

Ben eşimle birlikte “Ateşten Gömlek” filminde oynamıştım… Halide Edip Hanım davet etmişti… O’na da tavsiye eden Muhsin (Ertuğrul) Bey’di… İzmir’de Atatürk, beni işaret edip, “O oynasın” deyince, hemen sahneye çıkmaya hazırlandım… Çünkü, “Gelip seyredeceğim” demiş…

***

Bende heyecan, “Ayol ben nasıl çıkarım, nasıl yaparım?” filan… O gece oynanacak oyun “Ceza Kanunu”

Bana, “Baş kadın oyuncu rolüne hazırlan!” dediler…

Bir genç kadın rolü, Sacide’yi oynayacağım… Tabii ne haldeyim tasavvur edersiniz… Sonunda Mustafa Kemal sahneye geldi… İzmir yangından yeni çıkmış; ayakkabıları küller, çamurlar içinde, o haliyle sahneye geldi…

Piyesi çok beğendi ve İzmir civarını dolaşıp temsiller vermemizi istedi… Denizli, Manisa gibi… Sonra bana döndü:

“Yalnız…” dedi ve ekledi:

“Oralarda, hemen sahneye başın açık çıkma …”

“Neden Paşam?” dedim…

Gözlerime baktı ve şu cevabı verdi:

“Oralarda halk, savaştan yeni çıktı… Bir Türk kadınını sahneye çıkmasına, hem de başı açık çıkmasına hemen alışamaz… Başına başörtüsü gibi bir şey tak, öyle çık… Sonra gitgide alışacaklardır… Türk kadını layık olduğu medeni seviyeye kavuşacak, medeni dünyada hak ettiği yeri alacaktır…”

***

Daha önceleri de iki Türk kadını sahne tecrübesi yapmış… Afife Jale mesela… Onlara çok zorluk çıkarmışlar… Fakat ben doğrudan doğruya Mustafa Kemal’in müsaadesiyle çıktığım için, tam tersine, son derece ilgi ve takdirle karşıladılar… Büyük iltifatlar gördüm…

***

Bedia Muvahhit, yüzlerce filmde rol aldı… Sahnede devleşti… 25 yıl önce bir ev kazası sonucu 97 yaşında yaşama gözlerini yumdu… Türk Kadınlar Birliği onun adını yaşatmak için, sahnelerimizde, “İlk önemli rolü”nü oynayan genç kadın oyunculara her yıl “Bedia Muvahhit Tiyatro Ödülü” veriyor… Bedia Muvahhit anısına Posta Pulu bastırılan ender sanatçılardan biriydi… Mekanı Cennet olsun…

Sonsöz: “Sanatçı, cemiyette uzun ceht (aşırı çalışma) ve gayretlerden sonra anlında ışığı ilk hisseden insandır… / M. Kemal Atatürk…”

Kaynak: Selma Selçuker, “Sanat Tünelinde Sanatsever Atatürk” / Hürriyet Gazetesi, 6 Kasım 1998…

Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
Toplam 2 yorum var, 2 adet görüntüleniyor. Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 
REİS 10 Şubat 2019 Pazar 18:54

SAYIN HOCAM DÜNYA GÜZELİ OLAN KERİME HALİSE YE DE YAZSANA VE ORADA YAPILAN KONUŞMALARIDA.

Yorumu oyla      0      0  
Sarı Çizmeli Memed'A. 10 Şubat 2019 Pazar 16:42

"Sanat, güzelliğin ifadesidir." (Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK)

Yorumu oyla      1      0  
FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
Fatih YAPAR
Fatih YAPAR
Aşktın sen, gidişinden bildim seni!
Nüvit TOKDEMİR
Nüvit TOKDEMİR
Yokluk içinde
Nedim ATİLLA
Nedim ATİLLA
Değerli hocalarımdan iki kıymetli kitap
Mehmet KARABEL
Mehmet KARABEL
Ölüm bu kadar ucuz mu?
Dr. Berna BRIDGE
Dr. Berna BRIDGE
Hard Talk’da İmamoğlu
Aylin AKDOĞAN
Aylin AKDOĞAN
İzmir-İN
Tayfun MARO
Tayfun MARO
Kendimizi aldatarak nereye kadar!
Metin ÖNEY
Metin ÖNEY
Kadın Üniversitesi
Harun ÖZDEMİR
Harun ÖZDEMİR
Aya giden yol kaç şeritli?!
Hüseyin ASLAN
Hüseyin ASLAN
Ege Üniversitesi gurur kaynağımız...
ÇOK OKUNANLAR
SPOR CAFE
ÇOK YORUMLANANLAR
GAZETE EGE'DE SONSÖZ
KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri
Maxiva